sort विषम परिस्थितिमा पनि कोरोना महामारी नियन्त्रणमा सफलता प्राप्त गरेको सरकारको दावी

काठमाडौं, ५ कात्तिक । सरकारले विषम परिस्थितिमा पनि कोरोना महामारी नियन्त्रणमा सफलता प्राप्त गरेको दावी गरेको छ । स्वास्थ्य मन्त्रालयको दैनिक प्रेस ब्रिफिङका क्रममा प्रवक्ता डाक्टर जागेश्वर गौतमले गत मंसिर देखि ०७७ असोजसम्मको मुख्य उपलब्धिहरु समावेश पुस्तकको चर्चा गर्दै सरकारले…

काठमाडौं, ५ कात्तिक । सरकारले विषम परिस्थितिमा पनि कोरोना महामारी नियन्त्रणमा सफलता प्राप्त गरेको दावी गरेको छ । स्वास्थ्य मन्त्रालयको दैनिक प्रेस ब्रिफिङका क्रममा प्रवक्ता डाक्टर जागेश्वर गौतमले गत मंसिर देखि ०७७ असोजसम्मको मुख्य उपलब्धिहरु समावेश पुस्तकको चर्चा गर्दै सरकारले महामारी नियन्त्रणमा उल्लेखनीय सफलता प्राप्त गरेको बताउनुभयो ।

स्वास्थ्यमन्त्री भानुभक्त ढकालले स्वास्थ्य मन्त्रालय सम्हालेयता स्वास्थ्य सम्बन्धी सेवा, सूचना र शिक्षालाई सबैधानिक मौलिक अधिकारको रुपमा स्थापित गर्ने, संवैधानिक जिम्वेवारी पूरा गर्ने, बर्तमान स्वास्थ्य प्रणलीलाई सबल, सक्षम र जिम्वेवार बनाउनेगरी स्वास्थ्य संरचनाको सुधार र बिस्तारको नीति तथा कार्यक्रमसहित स्वास्थ्य क्षेत्र सुधारको अभियान सञ्चालन रहेको प्रवक्ता गौतमले बताउनुभयो ।

स्वास्थ्य जनशक्ति अभाव हटाउन स्थायी पदपूर्ति नहुन्जेलसम्मको लागि करार सेवामा जनशक्ति लिने व्यवस्थासहितको कार्यविधि तयार गरी जनशक्तिको पूर्तिबाट काम गर्दा गर्दै कोरोना महामारी झेल्नु परेपछि सबै स्वास्थ्य क्षेत्रलाई एकीकृत गरेर कोरोना नियन्त्रणमा स्वास्थ्यमन्त्रालय जुटेको उहाँको भनाइ छ ।

कमजोर स्वास्थ्य प्रणाली, संघीयताको कार्यन्वयनमा भइरहेका बेला स्वास्थ्य संरचना पनि परिवर्तन भएर प्रथामिक स्वास्थ्य सेवा नै खलबल भएका बेला कोरोना महामारी आएपनि यसको नियन्त्रणमा महत्वपूर्ण सफलता प्राप्त भएको प्रवक्ता गौतमले बताउनुभयो ।

दैनिक २५ हजार पीसीआर परीक्षण गर्ने क्षमतासहित अस्पताल बेडको व्यवस्थासहित आपूर्ति व्यवस्थालाई पनि चुस्त हुनेगरी निरन्तर खटिरहेको उहाँले बताउनुभयो । त्यस्तै कोरोना महामारी नियन्त्रण सम्बन्धि  ४३ वटा निर्देशिका तथा मापदण्डहरु तयार गरी लागू गरिएको बताउनुभयो ।

त्यस्तै ३० बर्ष अघि स्थापना भएको स्वास्थ्य प्रणालीमा खासै परिवर्तन नभएको अवस्थामा बढ्दो जनसंख्याको बद्धि सँगै परिवर्तित स्वास्थ्य आवश्यकतालाई र राजनीतिक परिवर्तनलाई सम्बोधन गर्दै यो बर्षको नीति तथा कार्यक्रममा राष्ट्रिय रोग नियन्त्रण केन्द्र, खाद्य तथा औषधि प्रशासन, स्वास्थ्य तथा प्राधिकरण जस्ता स्वास्थ्य नीति २०७६ ले परिकल्पना गरेका स्वास्थ्य जनशक्तिको आवश्यकता परिपूर्ति हुनेगरी दरबन्दी सृजना गर्ने काम भइरहेको प्रवक्ता गौतमले बताउनुभयो ।

sort हतियारसहित नेपाल प्रवेश गरेका भारतीयलाई गोली हानी नियन्त्रणमा लिइयो

बसन्त खतिवडा, बारा, ५ कात्तिक । अवैध हतियारसहित नेपाल प्रवेश गरेका एक भारतीयलाई बारा प्रहरीले गोली हानी नियन्त्रणमा लिएको छ । जिल्लाको सिम्रौनगढ नगरपालिका वडा नम्बर ९ स्थित सीमा क्षेत्रबाट मोतिहारी जिल्ला पूर्वी चम्पारण दुधिअवा बस्ने २८ वर्षीय बृजकिशोर कुशवाहालाई…

  • बसन्त खतिवडा,

बारा, ५ कात्तिक । अवैध हतियारसहित नेपाल प्रवेश गरेका एक भारतीयलाई बारा प्रहरीले गोली हानी नियन्त्रणमा लिएको छ ।

जिल्लाको सिम्रौनगढ नगरपालिका वडा नम्बर ९ स्थित सीमा क्षेत्रबाट मोतिहारी जिल्ला पूर्वी चम्पारण दुधिअवा बस्ने २८ वर्षीय बृजकिशोर कुशवाहालाई नियन्त्रणमा लिइएको बंकुलस्थित प्रहरी चौकी कचोर्वाले जनाएको छ ।

प्रहरी हवल्दार छोटेलाल प्रसाद यादवको कमाण्डमा खटिएको टोलीले भारतबाट नेपाल आउन लागेका कुशवाहामाथि शंका लागि रोक्न खोज्दा प्रहरीमाथि नै गोली चलाएर भाग्न खोजेपछि फायरिङ गरी नियन्त्रणमा लिनुपरेको प्रहरीले जनाएको छ ।

प्रहरीको गोली लागि कुशवाहाको दायाँ पाखुरामा चोट लागेको छ । कुशवाहाले भाग्ने क्रममा चलाएको गोली भने प्रहरीलाई नलागेको प्रहरी चौकी कचोर्वा बाराका प्रहरी हवल्दार नरसिंह नारायण यादवले बताए ।

यादवका अनुसार प्रहरीले उनको साथबाट एक थान पेस्तोलसहित पाँच राउण्ड गोली बरामद गरेको छ ।

sort निको हुने संक्रमितको संख्यामा सन्तोषजनक सुधार, पछिल्लो २४ घण्टामा २९ सय ९६ घर फर्किए

काठमाडौं, ५ कात्तिक । कोरोना भाइरस कोभिड १९ को संक्रमणबाट पछिल्लो २४ घण्टामा देशभर २ हजार ९ सय ९६ जना निको भएर घर फर्किएका छन् । स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयका अनुसार पछिल्लो २४ घण्टामा देशभरबाट २ हजार ९ सय ९६…

काठमाडौं, ५ कात्तिक । कोरोना भाइरस कोभिड १९ को संक्रमणबाट पछिल्लो २४ घण्टामा देशभर २ हजार ९ सय ९६ जना निको भएर घर फर्किएका छन् ।

स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयका अनुसार पछिल्लो २४ घण्टामा देशभरबाट २ हजार ९ सय ९६ जना निको हुँदा डिस्चार्ज हुनेहरुको कुल संख्या ९९ हजार ६ सय ५ पुगेको छ ।

File Photo

निको हुनेको यो प्रतिशतमा कुल ६८ दशमलव ७ प्रतिशत हो । त्यस्तै देशभर सक्रिय संक्रमितहरुको संख्या ४४ हजार ४ सय ७६ रहेको छ ।

यसैगरी क्वारेन्टाइनमा रहनेको संख्या ४ हजार ६५ रहेको छ । यस्तै होम आइसोलेसनमा रहनेको संख्या २९ हजार ८ सय रहेको छ भने संस्थागत आइसोलेसनमा १४ हजार ६ सय ७६ जना छन् ।

पछिल्लो २४ घण्टामा देशभर २० हजार १ सय १८ जनाको पीसीआर परीक्षण हुँदा हालसम्म कुल १३ लाख ३४ हजार ५ सय ९७ जनाको पीसीआर परीक्षण भएको छ ।

sort काठमाडौं उपत्यकामा संक्रमितको संख्यामा उल्लेख्य वृद्धि, बुधबार ३१ सय ७ जनामा संक्रमण पुष्टि

काठमाडौं, ५ कात्तिक । काठमाडौं उपत्यकामा पछिल्लो २४ घण्टामा थप ३ हजार १ सय ७ संक्रमित फेला परेका छन् ।स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयमा आयोजित पत्रकार सम्मेलनमा दिइएको जानकारी अनुसार पछिल्लो २४ घण्टामा काठमाडौं उपत्यकामा ३ हजार १ सय ७ संक्रमित…

काठमाडौं, ५ कात्तिक । काठमाडौं उपत्यकामा पछिल्लो २४ घण्टामा थप ३ हजार १ सय ७ संक्रमित फेला परेका छन् ।स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयमा आयोजित पत्रकार सम्मेलनमा दिइएको जानकारी अनुसार पछिल्लो २४ घण्टामा काठमाडौं उपत्यकामा ३ हजार १ सय ७ संक्रमित थपिएका हुन् ।

जसमध्ये काठमाडौंमा मात्र २ हजार ३ जना ९१ संक्रमित थपिएका छन् भने ललितपुरमा ५ सय ४३ जना संक्रमित थपिएका छन् । यस्तै भक्तपुरमा १ सय ७३ जना संक्रमित फेला परेका छन् ।

योसंगै काठमाडौ उपत्यकामा संक्रमितको कुल संख्या ६२ हजार ६ सय ८१ पुगेको छ । काठमाडौंमा ४७ हजार ८ सय ९८ जना, ललितपुरमा ७ हजार २ सय ६७ , भक्तपुरमा ४ हजार ८ सय ३६ जना संक्रमित थपिएका छन् ।

अन्तर्राष्ट्रिय
विश्वमा कोरोना सङक्रमितको संख्या चार करोड ११ लाख नाघ्यो

एजेन्सी, ५ कात्तिक । विश्वमा कोरोना भाइरस (कोभिड १९) सङ्क्रमितको संख्या चार करोड नाघेको जोन्स हप्किन्स विश्व विद्यालयले दिएको पछिल्लो अपडेटमा जनाएको छ ।
उक्त विश्वविद्यालयका अनुसार विश्वभरी चार करोड ११ लाख ५४ हजार ९४५ जना कोभिड १९ सङ्क्रमित भएका छन् । यस सङ्क्रमणको कारण विश्वभरी ११ लाख ३१ हजार ६४५ व्यक्तिको मृत्यु भएको पनि सो विद्यालयले जानकारी दिएको छ ।

यसैबीच विश्वभरी रहेका कुल सङ्क्रमित मध्ये दुई करोड ६ लाख ९१ हजार भन्दा बढी व्यक्ति कोरोना भाइरस मुक्त भएका बताइएको छ । कोरोना भाइरसको कारण सब भन्दा बढी प्रभावित देश संयुक्त राज्य अमेरिकामा ८५ लाख २१ हजार भन्दा बढी व्यक्ति सङ्क्रमित रहेका छन् ।

कोरोना सङ्क्रमणबाट सबैभन्दा धेरै नागरिकको मृत्यु हुने देशमा पनि अमेरिका पर्दछ । उक्त विश्वविद्यालयका अनुसार कोरोना सङ्क्रमणबाट अमेरिकामा दुई लाख २६ हजार २२० जनाको मृत्यु भएको छ । उक्त विश्वविद्यालयको तथ्यांकअनुसार अमेरिकामा पछिल्ला दिनहरुमा पनि ठूलो संख्याका सङ्क्रमितहरु थपिने गरेका छन् ।

कोरोना भाइरस सङ्क्रमणबाट भारत र ब्राजिल दोस्रो र तेस्रो स्थानमा परेको छ । भारतमा ७६ लाख ५९ हजार भन्दा बढी कोरोना भाइरस सङ्क्रमति रहेका छन् भने ब्रांजिलमा ५२ लाख ७४ हजार भन्दा बढी व्यक्ति कोरोना सङ्क्रमित रहेका विश्वविद्यालयले जनाएको छ । रुस चौथो स्थानमा रहेको यहाँ १४ लाख ४७ हजार ३३५ जना सङ्क्रमित रहेका छन् ।

विश्वको तुलनामा सङ्क्रमणमुक्त भएकाहरुको संख्यामा भारत अग्रस्थानमा रहेको छ । भारतमा ६८ लाख ३ हजार व्यक्तिलाई कोरोना भाइरस निको भएको छ । विश्व स्वास्थ्य संगठनले गत मार्च ११ कोभिड १९ लाई ‘विश्व महामारी’को घोषणा गरेको थियो ।

मुख्य
प्रदेश २ सरकारले पनि कोरोना संक्रमितको उपचार निःशुल्क गर्ने

धनुषा, ५ कात्तिक । प्रदेश २ का सामाजिक विकास मन्त्री नवलकिशोर साहले कोरोना महामारीको उपचार प्रदेश २ का सरकारले निःशुल्क रुपमा गर्ने बताएका छन् । मन्त्री साहले जनताको कोरोनाको परीक्षण देखि उपचारमा लाग्ने सम्पूर्ण खर्च प्रदेश सरकारले नै व्यहोर्ने भएको छ ।

मन्त्री साहले अहिले प्रदेशको विभिन्न जिल्लामा आठ वटा पीसीआर मेसिनमार्फत् कोरोनाको परीक्षण भइरहेको जानकारी दिए ।

उनले प्रदेश २ को प्रादेशिक जनस्वास्थ्य प्रयोगशाला जनकपुरधाम, नारायणी उपक्षेत्रीय अस्पताल वीरगञ्ज, गजेन्द्रनारायण सिंह सगरमाथा अञ्चल अस्पताल राजविराज, रौतहटको गौर अस्पताल र महोत्तरीको बर्दिवास अस्पतालमा निःशुल्क परीक्षण गर्ने काम भइरहेको जानकारी दिए ।

यसै गरी कोरोनाको निःशुल्क उपचार जनकपुरधाम, राजविराज, वीरगञ्ज, गौरमा भईरहेको मन्त्री साहले जानकारी दिए । प्रदेश सरकारले कुनै प्रकारको शुल्क नलिनको लागि प्रयोगशाला तथा कोरोनाको उपचार गर्ने अस्पताललाई निर्देशन पनि दिईसकेको सामाजिक विकास मन्त्री साहले जानकारी दिए ।

यसैबीच प्रदेश स्वास्थ्य आपूर्ति केन्द्रका प्रमुख डा. प्रमोद यादवले हरेक जिल्लाको जिल्ला अस्पतालमा पनि कोरोनाको परीक्षणका लागि प्रयोगशाला स्थापनाका लागि पीसीआर मेसिन खरिदका लागि प्रक्रिया अगाडि बढाएको जानकारी दिए ।

मुख्य
बालुवाटारमा राष्ट्रिय सुरक्षा परिषदको बैठक सुरु

काठमाडौं, ५ कात्तिक । बुधबार (आज) साँझ प्रधानमन्त्रीको सरकारी निवास बालुवाटारमा राष्ट्रिय सुरक्षा परिषद्को बैठक सुरु भएको छ ।

प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीको अध्यक्षतामा सुरु भएको उक्त बैठकमा मुलुकमा शान्ति सुरक्षाको अवस्था र विकसित घटनाक्रमबारे छलफल हुने बताइएको छ ।

राष्ट्रिय सुरक्षा परिषदको सदस्यहरुमा रक्षामन्त्री, गृहमन्त्री, परराष्ट्रमन्त्री, अर्थमन्त्री, मुख्य सचिव र प्रधानसेनापति रहन्छन्, भने सदस्य–सचिव रक्षा मन्त्रालयका सचिव हुने व्यवस्था छ ।

मंगलबार (हिजो) मात्रै नेपाली सेनाको पृतनापतिहरुको दुई दिने सम्मेलन सकिएको थियो । उक्त सम्मेलनले विप्लव समूह र कोरोना भाइरसलाई राष्ट्रिय सुरक्षाको मुख्य चुनौती रहेको निष्कर्ष निकालेको थियो ।


filter_none समाचार
बाँकेमा थप एक कोरोना संक्रमितको मृत्यु
access_time 9:12 pm

बाँके, ५ कात्तिक । बाँकेमा आज थप एक कोरोना संक्रमितको मृत्यु भएको छ । कोरोनाबाट कञ्चनपुर बेलाडी—५ का २४ वर्षीय पुरुषको नेपालगञ्ज मेडिकल कलेज शिक्षण अस्पताल कोहलपुरमा उपचारका क्रममा मृत्यु भएको हो ।

जिल्ला कोभिड–१९ संकट ब्यवस्थापन केन्द्र बाँकेका स्रोतव्यक्ति नरेश श्रेष्ठले मानसिक स्वास्थ्यमा समस्या देखिएपछि उपचारका लागि कोहलपुर आएका युवकको कोरोना संक्रमणका कारण मृत्यु भएको जानकारी दिए ।

उनलाई गत असोज ३० गते थप उपचारका लागि कोहलपुर शिक्षण अस्पताल भर्ना गरिएको थियो । कोरोना भाइरससँग मिल्दो लक्षण देखिएका उनको कात्तिक ३ गते स्वाब संकलन गरिएको थियो ।

त्यसैदिन उनको रिपोर्ट पोजेटिभ आएको अस्पतालले जनाएको छ । कोरोना पोजेटिभपछि सम्पूर्ण पद्धति अपनाएर उपचार गर्दा पनि उनलाई बचाउन नसकिएको श्रेष्ठले बताए ।

बाँकेमा बाहिरी जिल्लाबाट उपचारका लागि आएका १५ जनाको कोरोनााट मृत्यु भइसकेको छ । यसैबीच बाँकेमा आजै ५२ कोरोना संक्रमित निको भएर घर फर्किएका छन् ।

जिल्लाका विभिन्न आइसोलेशनमा रहेका ३१ पुरुष र २१ महिला कोरोनामुक्त भई घर फर्केका हुन् । यससँगै बाँकेमा कोरोना संक्रमणबाट निको भई घर फर्कनेको संख्या दुई हजार २२७ पुगेको स्रोतव्यक्ति श्रेष्ठले जानकारी दिए ।

विश्वमा कोरोना सङक्रमितको संख्या चार करोड ११ लाख नाघ्यो
access_time 8:36 pm

एजेन्सी, ५ कात्तिक । विश्वमा कोरोना भाइरस (कोभिड १९) सङ्क्रमितको संख्या चार करोड नाघेको जोन्स हप्किन्स विश्व विद्यालयले दिएको पछिल्लो अपडेटमा जनाएको छ ।
उक्त विश्वविद्यालयका अनुसार विश्वभरी चार करोड ११ लाख ५४ हजार ९४५ जना कोभिड १९ सङ्क्रमित भएका छन् । यस सङ्क्रमणको कारण विश्वभरी ११ लाख ३१ हजार ६४५ व्यक्तिको मृत्यु भएको पनि सो विद्यालयले जानकारी दिएको छ ।

यसैबीच विश्वभरी रहेका कुल सङ्क्रमित मध्ये दुई करोड ६ लाख ९१ हजार भन्दा बढी व्यक्ति कोरोना भाइरस मुक्त भएका बताइएको छ । कोरोना भाइरसको कारण सब भन्दा बढी प्रभावित देश संयुक्त राज्य अमेरिकामा ८५ लाख २१ हजार भन्दा बढी व्यक्ति सङ्क्रमित रहेका छन् ।

कोरोना सङ्क्रमणबाट सबैभन्दा धेरै नागरिकको मृत्यु हुने देशमा पनि अमेरिका पर्दछ । उक्त विश्वविद्यालयका अनुसार कोरोना सङ्क्रमणबाट अमेरिकामा दुई लाख २६ हजार २२० जनाको मृत्यु भएको छ । उक्त विश्वविद्यालयको तथ्यांकअनुसार अमेरिकामा पछिल्ला दिनहरुमा पनि ठूलो संख्याका सङ्क्रमितहरु थपिने गरेका छन् ।

कोरोना भाइरस सङ्क्रमणबाट भारत र ब्राजिल दोस्रो र तेस्रो स्थानमा परेको छ । भारतमा ७६ लाख ५९ हजार भन्दा बढी कोरोना भाइरस सङ्क्रमति रहेका छन् भने ब्रांजिलमा ५२ लाख ७४ हजार भन्दा बढी व्यक्ति कोरोना सङ्क्रमित रहेका विश्वविद्यालयले जनाएको छ । रुस चौथो स्थानमा रहेको यहाँ १४ लाख ४७ हजार ३३५ जना सङ्क्रमित रहेका छन् ।

विश्वको तुलनामा सङ्क्रमणमुक्त भएकाहरुको संख्यामा भारत अग्रस्थानमा रहेको छ । भारतमा ६८ लाख ३ हजार व्यक्तिलाई कोरोना भाइरस निको भएको छ । विश्व स्वास्थ्य संगठनले गत मार्च ११ कोभिड १९ लाई ‘विश्व महामारी’को घोषणा गरेको थियो ।

प्रदेश २ सरकारले पनि कोरोना संक्रमितको उपचार निःशुल्क गर्ने
access_time 8:36 pm

धनुषा, ५ कात्तिक । प्रदेश २ का सामाजिक विकास मन्त्री नवलकिशोर साहले कोरोना महामारीको उपचार प्रदेश २ का सरकारले निःशुल्क रुपमा गर्ने बताएका छन् । मन्त्री साहले जनताको कोरोनाको परीक्षण देखि उपचारमा लाग्ने सम्पूर्ण खर्च प्रदेश सरकारले नै व्यहोर्ने भएको छ ।

मन्त्री साहले अहिले प्रदेशको विभिन्न जिल्लामा आठ वटा पीसीआर मेसिनमार्फत् कोरोनाको परीक्षण भइरहेको जानकारी दिए ।

उनले प्रदेश २ को प्रादेशिक जनस्वास्थ्य प्रयोगशाला जनकपुरधाम, नारायणी उपक्षेत्रीय अस्पताल वीरगञ्ज, गजेन्द्रनारायण सिंह सगरमाथा अञ्चल अस्पताल राजविराज, रौतहटको गौर अस्पताल र महोत्तरीको बर्दिवास अस्पतालमा निःशुल्क परीक्षण गर्ने काम भइरहेको जानकारी दिए ।

यसै गरी कोरोनाको निःशुल्क उपचार जनकपुरधाम, राजविराज, वीरगञ्ज, गौरमा भईरहेको मन्त्री साहले जानकारी दिए । प्रदेश सरकारले कुनै प्रकारको शुल्क नलिनको लागि प्रयोगशाला तथा कोरोनाको उपचार गर्ने अस्पताललाई निर्देशन पनि दिईसकेको सामाजिक विकास मन्त्री साहले जानकारी दिए ।

यसैबीच प्रदेश स्वास्थ्य आपूर्ति केन्द्रका प्रमुख डा. प्रमोद यादवले हरेक जिल्लाको जिल्ला अस्पतालमा पनि कोरोनाको परीक्षणका लागि प्रयोगशाला स्थापनाका लागि पीसीआर मेसिन खरिदका लागि प्रक्रिया अगाडि बढाएको जानकारी दिए ।

अफगानिस्तानको जलालावादमा भागदौडमा परी बाह्र जना महिलाको मृत्यु
access_time 7:55 pm

एजेन्सी, ५ कात्तिक । अफगानिस्तानको जलालावादमा आज अपरान्ह भएको भागदौडमा परेर कम्तीमा पनि बाह्र जना महिलाको ज्यान गएको अधिकारीहरुले जानकारी दिएका छन् ।उनीहरुका अनुसार जलालावादमा रहेको पाकिस्तानी कन्सुलेटमा लागेको ठूलो भिडभाडका क्रममा सो भागदौड भएको थियो ।यहाँका सञ्चारमाध्यमहरुले जनाएअनुसार ठूलो संख्याका नागरिकहरु प्रवेशाज्ञा लिनका लागि लाम लागेर बसेका थिए ।

सोही क्रममा अकस्मात भागदौड भएको अधिकारीहरुले जानकारी दिएका छन् । उक्त कन्सुलेटमा लाममा लागेका महिलालाई लक्ष गरेर हल्ला मच्चाइएको र जसका काराण महिलाहरु भागदौडमा परेका थिए ।

त्यस क्रममा लाम लागेर बसेका महिलाहरुमा बम पड्किएको हल्ला चलाइएको र अकस्मात सो हल्लाका कारण उनीहरुमा दौडधुप भएको थियो ।त्यसमा परेर १२ जना महिलाको घटनास्थलमै ज्यान गएको र अरु १२ जना नराम्ररी घाइते भएका थिए । घाइते भएकाहरुको स्वास्थ्य अवस्था पनि नाजुक रहेको बताइएको छ ।

यहाँको स्थानीय सञ्चारमाध्यम टोलो न्युज टेलिभिजनले सो कुराको जानकारी दिएको हो । मारिने महिलामा पाकिस्तानका र अफगानिस्तानका के कति जना थिए भन्ने बारेमा केही बताइएको छैन ।

बालुवाटारमा राष्ट्रिय सुरक्षा परिषदको बैठक सुरु
access_time 7:36 pm

काठमाडौं, ५ कात्तिक । बुधबार (आज) साँझ प्रधानमन्त्रीको सरकारी निवास बालुवाटारमा राष्ट्रिय सुरक्षा परिषद्को बैठक सुरु भएको छ ।

प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीको अध्यक्षतामा सुरु भएको उक्त बैठकमा मुलुकमा शान्ति सुरक्षाको अवस्था र विकसित घटनाक्रमबारे छलफल हुने बताइएको छ ।

राष्ट्रिय सुरक्षा परिषदको सदस्यहरुमा रक्षामन्त्री, गृहमन्त्री, परराष्ट्रमन्त्री, अर्थमन्त्री, मुख्य सचिव र प्रधानसेनापति रहन्छन्, भने सदस्य–सचिव रक्षा मन्त्रालयका सचिव हुने व्यवस्था छ ।

मंगलबार (हिजो) मात्रै नेपाली सेनाको पृतनापतिहरुको दुई दिने सम्मेलन सकिएको थियो । उक्त सम्मेलनले विप्लव समूह र कोरोना भाइरसलाई राष्ट्रिय सुरक्षाको मुख्य चुनौती रहेको निष्कर्ष निकालेको थियो ।

विषम परिस्थितिमा पनि कोरोना महामारी नियन्त्रणमा सफलता प्राप्त गरेको सरकारको दावी
access_time 7:12 pm

काठमाडौं, ५ कात्तिक । सरकारले विषम परिस्थितिमा पनि कोरोना महामारी नियन्त्रणमा सफलता प्राप्त गरेको दावी गरेको छ । स्वास्थ्य मन्त्रालयको दैनिक प्रेस ब्रिफिङका क्रममा प्रवक्ता डाक्टर जागेश्वर गौतमले गत मंसिर देखि ०७७ असोजसम्मको मुख्य उपलब्धिहरु समावेश पुस्तकको चर्चा गर्दै सरकारले महामारी नियन्त्रणमा उल्लेखनीय सफलता प्राप्त गरेको बताउनुभयो ।

स्वास्थ्यमन्त्री भानुभक्त ढकालले स्वास्थ्य मन्त्रालय सम्हालेयता स्वास्थ्य सम्बन्धी सेवा, सूचना र शिक्षालाई सबैधानिक मौलिक अधिकारको रुपमा स्थापित गर्ने, संवैधानिक जिम्वेवारी पूरा गर्ने, बर्तमान स्वास्थ्य प्रणलीलाई सबल, सक्षम र जिम्वेवार बनाउनेगरी स्वास्थ्य संरचनाको सुधार र बिस्तारको नीति तथा कार्यक्रमसहित स्वास्थ्य क्षेत्र सुधारको अभियान सञ्चालन रहेको प्रवक्ता गौतमले बताउनुभयो ।

स्वास्थ्य जनशक्ति अभाव हटाउन स्थायी पदपूर्ति नहुन्जेलसम्मको लागि करार सेवामा जनशक्ति लिने व्यवस्थासहितको कार्यविधि तयार गरी जनशक्तिको पूर्तिबाट काम गर्दा गर्दै कोरोना महामारी झेल्नु परेपछि सबै स्वास्थ्य क्षेत्रलाई एकीकृत गरेर कोरोना नियन्त्रणमा स्वास्थ्यमन्त्रालय जुटेको उहाँको भनाइ छ ।

कमजोर स्वास्थ्य प्रणाली, संघीयताको कार्यन्वयनमा भइरहेका बेला स्वास्थ्य संरचना पनि परिवर्तन भएर प्रथामिक स्वास्थ्य सेवा नै खलबल भएका बेला कोरोना महामारी आएपनि यसको नियन्त्रणमा महत्वपूर्ण सफलता प्राप्त भएको प्रवक्ता गौतमले बताउनुभयो ।

दैनिक २५ हजार पीसीआर परीक्षण गर्ने क्षमतासहित अस्पताल बेडको व्यवस्थासहित आपूर्ति व्यवस्थालाई पनि चुस्त हुनेगरी निरन्तर खटिरहेको उहाँले बताउनुभयो । त्यस्तै कोरोना महामारी नियन्त्रण सम्बन्धि  ४३ वटा निर्देशिका तथा मापदण्डहरु तयार गरी लागू गरिएको बताउनुभयो ।

त्यस्तै ३० बर्ष अघि स्थापना भएको स्वास्थ्य प्रणालीमा खासै परिवर्तन नभएको अवस्थामा बढ्दो जनसंख्याको बद्धि सँगै परिवर्तित स्वास्थ्य आवश्यकतालाई र राजनीतिक परिवर्तनलाई सम्बोधन गर्दै यो बर्षको नीति तथा कार्यक्रममा राष्ट्रिय रोग नियन्त्रण केन्द्र, खाद्य तथा औषधि प्रशासन, स्वास्थ्य तथा प्राधिकरण जस्ता स्वास्थ्य नीति २०७६ ले परिकल्पना गरेका स्वास्थ्य जनशक्तिको आवश्यकता परिपूर्ति हुनेगरी दरबन्दी सृजना गर्ने काम भइरहेको प्रवक्ता गौतमले बताउनुभयो ।

षडानन्द नगरपालिकाका मेयर राईले राहतको चामल आफूखुसी बाँडेपछि…
access_time 7:03 pm
  • विवेक राई,

भोजपुर, ५ कात्तिक । भोजपुरको षडानन्द नगरपालिकाका मेयर वीरवल राईले राहत वितरणका लागि ल्याइएको ४५ बोरा चामल आफूखुसी बाँडेको खुलासा भएको छ ।

नगरपालिकाभित्रका विपन्न परिवारलाई वितरण गर्नका लागि राखिएको ४५ बोरा राहतको चामल मेयर राईको तोकादेशमा नगरपालिकाक–७ गडीगाउँ र ५ मा बाँडिएको खुलासा भएको हो ।

मेयर राईले रातारात आफ्ना व्यक्ति विशेषलाई राहतको चामल वितरण गरेको स्थानीय राजन खड्गीले आरोप लगाए । ‘दसैंको समयमा मेयरले हाम्रो राहतको चामल उहाँको आफ्नो मान्छेलाई बाँड्नुभयो, जनप्रतिनिधि भएर यो कस्तो न्याय हो ?’ उनले गुनासो पोखे ।

मेयर राईले सम्बन्धित वडाका जनप्रतिनिधिलाई समेत जानकारी नै नगराई उक्त राहतको चामल वितरण गरेको पाइएको छ । विपन्न परिवारका लागि भनेर ल्याइएको राहतको चामल आफूखुसी आफ्ना मान्छेलाई बाँडेको षडानन्द नगरपालिका–५ का वडाध्यक्ष विनेश राईले बताए ।

विपदमा नगरपालिकाको कुनै सरकारी सेवाका लागि सम्बन्धित वडाको सिफारिस चाहिने भए पनि नगर प्रमुख स्वयंले नै गैरजिम्मेवार काम गरेको उनले आरोप लगाए ।

स्टोर प्रमुख केशव गुरागाईंले पनि मेयर र प्रमुख प्रशासकीय अधिकृतको तोकादेशमै राहतको चामल वितरण गरिएको बताए । जनताको निष्पक्ष भावनाले काम गर्छु भन्ने जनप्रतिनिधिले वास्तविक पीडित जनताको हितविपरित काम गर्नु निराशाजनक रहेको वडा नम्बर ७ का वडाध्यक्ष बुद्धसिंह तामाङले बताए ।

यता नगर प्रमुख राईले भने लामो समयसम्म राहतको चामल खाद्यान्न स्टोरमै थन्किएकाले आवश्यकता अनुसार निवेदनका आधारमा वितरण गरिएको बताए । दसैं नजिएकाले विपन्न परिवारको अवस्था हेरेरै आफूले चामल वितरण गर्न लगाएको मेयर राईले बताए ।
.

प्रदेश १ मा पछिल्लो २४ घण्टामा ५१३ कोरोना संक्रमित थपिए
access_time 6:56 pm
  • तारा आचार्य

विराटनगर, ५ कात्तिक । प्रदेश १ मा पछिल्लो २४ घण्टामा ५१३ जना कोरोना संक्रमित थपिएका छन् भने २८ जना डिस्चार्ज भएका छन् ।मोरङमा २३०, सुनसरीमा १८३, झापामा ७१, धनकुटामा ११, उदयपुरमा ७, इलाममा ३, पाँचथरमा २ र प्रदेश १ बाहिरका ६ जना रहेको सामाजिक विकास मन्त्रालयले जनाएको छ ।

मन्त्रालयका अनुसार विराटनगरमा १६२ जनामा संक्रमण देखिएको छ । संक्रमण पुष्टि भएकामा ६८ महिला र ९४ पुरुष छन् । मोरंगको ग्रामथानमा १८, उर्लाबारीमा १४, सुन्दरहैचामा १०, रंगेलीमा ५, बेलबारीमा ४, कानेपोखरी, कटहरी, पथरीशनिश्चरे र लेटाङमा ३–३, धनपालथानमा २, जहदा, सुनबर्षी र रतुवामाईमा १–१ जनाको रिपोर्ट पोजेटिभ आएको छ ।

सुनसरीको धरानमा ९१, इटहरीमा ७४, रामधुनीमा ६, दुहवीमा ३, इनरुवा, बराहक्षेत्र र गढीमा २–२ , देवानगञ्ज, बर्जु र स्थानीय तह नखुलेका १–१ जनामा संक्रमण देखिएको सामाजिक विकास मन्त्रालयले जनाएको छ ।

झापाको दमकमा २८, विर्तामोडमा १६, मेचीनगरमा ५, कचनकवलमा ४, भद्रपुरमा ३, गौरादह, बुद्धशान्ति, कनकाई र कमल गाउँपालिकामा २–२, बा¥हदशी, हल्दिबारी र झापा गाउँपालिकामा १–१, र स्थानीय तह नखुलेका ४ जनाको रिपोर्ट पोजेटिभ आएको छ ।

धनकुटाको धनकुटा नगरपालिकामा ९ र साँघुरीगढीमा २, उदयपुरको बेलका र चौदण्डीगढीमा २–२, उदयपुरगढी, त्रियुगा र स्थानीय तह नखुलेका १–१, इलामको रोङ, सुर्योदय र स्थानीय तह नखुलेका १–१, पाँचथरको फालेलुङमा २ र प्रदेश १ बाहिरका ६ जनामा संक्रमण देखिएको सामाजिक विकास मन्त्रालयले जनाएको छ ।

हालसम्म डिस्चार्ज हुनेको संख्या ६ हजार २०८ पुगेको छ । प्रदेश १ मा बुधबार १ हजार ८८७ जनाको पीसीआर परीक्षण गरिएको छ । परीक्षण गरिएका मध्ये २३० महिला र २८३ पुरुषको रिपोर्ट पोजेटिभ आएको छ । हालसम्म १ लाख ५० हजार ७५१ जनाको पीसीआर परीक्षण गरिएको मन्त्रालयले जनाएको छ ।

अमेरिकाले नेपाललाई दिने सहयोगलाई निरन्तरता दिने
access_time 6:14 pm

काठमाडौं, ५ कात्तिक । अर्थमन्त्री विष्णुप्रसाद पौडेल र नेपालका लागि अमेरिकी राजदूत -याण्डी बेरीबीच आज भएको शिष्टाचार भेटवार्तामा द्विपक्षीय आर्थिक सहयोग, कोभिड-१९ महामारीको नियन्त्रण र सोपछिको आर्थिक पुनरुत्थानमा हुने सहयोगलगायत विषयमा छलफल भएको छ ।

अर्थ मन्त्रालयमा भएको भेटमा अर्थमन्त्री पौडेलले नेपाल अमेरिकाबीचको सम्बन्ध धेरै पुरानो भएको स्मरण गर्दै अमेरिकाले नेपालको विकासमा निरन्तर गर्दै आएको सहयोगका लागि धन्यवाद दिए ।

राजदूत बेरीले अमेरिकाबाट प्राप्त हुने सहायता कोरोना भाइरस नियन्त्रणमा केन्द्रित गरेकामा नेपाललाई धन्यवाद दिँदै अमेरिकाले आगामी दिनमा नेपाललाई दिने सहयोगलाई निरन्तरता दिइने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेका मन्त्रालयले जनाएको छ ।

काँकडभिट्टा नाकाबाट चार महिलाको उद्दार, अनुसन्धान सकिएपछि अभिभावकको जिम्मा लगाइने
access_time 5:46 pm

झापा, ५ कात्तिक । माइती नेपालले विदेश जाने बहानामा अवैध रुपमा काँकडभिट्टा नाका पार गर्न खोज्ने चार महिलाको आज उद्दार गरेको छ ।

मानव बेचबिखनका जोखिमका रहेका कारण उद्दार गरिएका चार महिला खोटाङ, गुल्मी, सुनसरी र मोरङका छन् ।

शंकास्पद अवस्थामा नाकामा डुलिरहेको देखेपछि माइती नेपालका सीमा निगरानीकर्ताले उनीहरुलाई इलाका प्रहरी कार्यालयको सहयोगमा पछ्याएको माइती नेपालका पूर्वाञ्चल संयोजक गोविन्द घिमिरेले बताए ।

उद्धार गरिएका उनीहरुले आफूहरु वैदेशिक रोजगारीका लागि जान लागेको बताएका छन् । हाल माइती नेपालको पुनस्र्थापनागृहमा राखिएका उनीहरुलाई अनुसन्धान सकिएपछि अभिभावकको जिम्मा लगाइने घिमिरेले जानकारी दिए ।

कोरोना कहर र बडादशैंका बेला पनि मानव तस्करको गिरोहले नेपाली महिलालाई वैदेशिक रोजगारीको बहानामा अवैध रुपमा विदेश लैजाने गतिविधि गरिरहेको यो घटनाले देखाएको छ ।

filter_none अन्तर्वार्ता
बजारमा पाइने अखाद्य पद्धार्थले कलेजोमा गएर असाध्यै नराम्रो असर गर्छ : जनस्वास्थ्यविद् डा.अरुणा उप्रेती

काठमाडौं, २१ असोज । जनस्वास्थ्यविद् डा.अरुणा उप्रेतीले मावन शरीर नै ‘धर्म, सर्वधन, प्रधानम’ भएको बताउनुभएको छ । न्यूज २४ टेलिभिजनको नियमित प्रस्तुति ‘६ प्रश्न’मा बोल्दै उहाँले मानव शरीर नै सबै भन्दा महत्वपूर्ण धन भएको बताउनुभएको हो ।

उहाँले भन्नुभयो, ‘यो धनलाई (मानव शरीर)लाई कसरी राम्रोसँग टिकाएर राख्ने, यो धनलाई नविग्रियोस् भनेर महत्वपूर्ण कुरा चाँहि खानपान हो । खानामा भर पर्छ, अन्नमा भर पर्छ, जीवनशैलीमा भर पर्छ । अहिले कोरोनाको बेलामा सबै भन्दा बढी मान्छेहरुलाई चासो भएको विषय चाँहि स्वास्थ्य हो ।’

त्यस्तै, उहाँले बजारमा अखाद्य वस्तु फेला पर्नु अहिलेको मात्र मुद्दा नभई २० औं २५ औं वर्ष पहिलेदेखि नै आफूहरुले आवाज उठाउँदै आएको बताउनुभयो ।

उहाँले थप्नुभयो, ‘हामीले खाने खानेकुराहरु, बजारका खानेकुराहरुमा ढुसी परेका खानेकुराहरु, म्याद नाघेका खानेकुराहरु हुन्छन् भनेर भनिरहेका छौं । अहिले बल्ल आएर उजागर भयो, मलाई खुसी लागेको छ । अब चाँहि हामी अलि सचेत हुन्छौं कि !’

ढुसी परेको अखाद्य पद्धार्थले सानो बालबालिकाको मात्रै नभई जवान मानिसहरुको कलेजोमा गएर असाध्यै नराम्रो असर गर्ने उहाँको भनाइ छ ।

उहाँले भन्नुभयो, ‘घरमा हामीले ढुसी लागेको खानेकुराहरु, ढुसी लागेको अचारहरु तुरुन्तै फाल्छौं, प्रयोग गर्दैनौं । तर, बजारमा पाइने चाउचाउ, बदामलगायतका रेडीमेड खानाहरुमा त्यस्तो हुदैन ।’

उहाँले थप्नुभयो, ‘जब तपाईहरुले थाहा नभएको बजारका खानेकुराहरु, प्याकेटका खानेकुराहरु बच्चाहरुलाई दिदै हुनुहुन्छ भने तपाईहरुले विचार गर्नुस् कि तपाईहरुले बच्चाको शरीर अस्वस्थ रहोस् भनेर दिदैहुनुहुन्छ भन्ने गरेकी छु । सुन्दाखेरी एकदमै अप्रिय लाग्छ ।’

थप कुराकानी भिडियोमा हेर्नुहोस् :

उद्योग,बाणिज्य तथा आपूर्ति मन्त्रालय टुक्रयाउने चर्चा बजारिया हल्ला मात्र : मन्त्री भट्ट (भिडियो)

काठमाडौं, १२ असोज । उद्योग, वाणिज्य तथा आपूर्ति मन्त्री लेखराज भट्टले मन्त्रालय टुक्रयाउन लागेको भन्ने चर्चा बजारिया हल्ला मात्र भएको बताउनु भएको छ ।

प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले केही मन्त्रालय टुक्रयाउने चर्चा चलिरेहका बेला मन्त्री भट्टले अहिलेको संकटमा मन्त्रालय टुक्रयाउने समय नभएको जिकिर गर्नुभयो । न्यूज २४ टेलिभिजनको नियमित कार्यक्रम ६ प्रश्नमा कुराकानी गदै मन्त्री भट्टले मन्त्रालय टुक्रयाउने भन्ने कुरा अहिले उपयुक्त नभएको पनि बताउनुभयो ।

सरकारले नक्सा जारी गरेसंगै कालापानी,लिपुलेक गुन्जी, नावी लगायतका क्षेत्रहरुमा सरकारले आवश्यक खाद्यान्न लगायतका सामग्री पुर्याउने बताउर्दै मन्त्री भट्टले त्यो नेपालको भूगोलमा बसोबास गर्ने नेपाली जनतालाई आवश्यक सामग्री र सेवा पुर्याउनु सरकारको दायित्व भएको बताउनुभयो । कालोपानी क्षेत्रका जनताको लागि खाद्यान्न लगायतका अत्याबश्यक बस्तुको सेवा पुर्याउन सरकार लागिरहेको मन्त्री भट्टले न्यूज २४ टेलिभिजनलाई बताउनुभयो ।

ठूला उद्यमी ब्यवसायीले उद्योग मन्त्रालय ओझेलमा परेको गुनासो प्रधानमन्त्री समक्ष राखेका छन् भन्ने बिषय प्रति असहमति जनाउदै मन्त्री भट्टले उद्योग मन्त्रालय ओझेलमा नपरेको दावी गर्नुभयो । उद्योग बाणिज्य महासंघ, चेम्वर सिएनआई लगायतको ब्यवसायिक संस्थाहरुको समस्यामा आफू गम्भीर रहेको पनि उहाँको भनाइ थियो ।

उद्योग मन्त्रालयका आफनो बिभाग र निकायहरुबाट उद्यमी ब्यवसायीको काम भइरहेको पनि मन्त्री भट्टले बताउनुभयो । पछिल्लो पटक बजार अनुगमनमा निस्केर चर्चा कमाएका मन्त्री भट्टले कालोबजारी गर्ने ब्यापारी र बिचौलियालाई कारवाहीको दायरामा ल्याएको दृढता व्यक्त गर्नुभयो ।

उपभोक्तालाइ ठगी गर्ने साना ठूला जो भए पनि नछाड्ने दावी गदै मन्त्री भट्टले बजार अनुगमनलाई देशभर र्नै प्रभावकारी बनाउन सबै जिल्लाका सिडिओ र स्थानीय तहसंग पनि समन्वय भइरहेको बताउनुभयो । बजार अनुगमनलाई प्रभावकारी बनाउन उपभोक्ता संरक्षण बिभाग लगायतका सबै निकायहरुलाई निर्देशन गरिएको पनि उहाँको भनाइ छ ।

देशभर दैनिक उपभोग्य बस्तुको आपूर्ति प्रणालीलाई प्रभावकारी बनाई औषधिजन्य बस्तु,खाधान्न लगायतका अत्याबश्यक बस्तुको अभाव हुन नदिने पनि उहाँको प्रतिबद्धता थियो ।
कुराकानी विस्तृतमा

कलाकार रियाशा दाहाल भन्छिन्, ‘मलाई चर्चित हैन, लोकप्रिय बन्नु छ’

काठमाडौं, १० असोज । करिब तीन वर्षअघि युट्युबमा रोडिज प्यारोडी आयो । जसको पहिलो भिडिओ नै युट्युब ट्रेन्डिङमा प¥यो । यसका कलाकारको अभिनय धेरैले मन पराए ।

अहिले पनि त्यसका कतिपय कलाकार युट्युब स्टार, कलाकार तथा मोडलका रूपमा खुव रुचाइएका छन् । जस मध्य एक हुनुहुन्छ रियाशा दाहाल ।

प्यारोडी–कमेडीबाट कला क्षेत्रमा होमिएकी रियाशा अभिनयमा लोभ लाग्दो प्रतिभाको रुपमा उदाउँनु भएको छ । विशेषगरी युवा वर्गमा उहाँको प्रभाव राम्रो फैलिएको छ । पछिल्लो समय रियाशा मोडलिङमा यसरी जम्दै हुनुहुन्छ, उहाँका हरेक म्यूजिक भिडियो युट्युब ट्रेन्डिङमा छन् ।

शनिबार न्यूज २४ टेलिभिजनको नियमित प्रस्तुति ६ प्रश्नमा कुरा गर्दै कलाकार तथा मोडल रियाशा दाहालले आफुलाई छोटो समयमा दर्शकले रुचाएको भन्दै खुशी व्यक्त गर्नुभयो ।

कोरोनाको कहालीकाबीच पनि दाहाललाई म्युजिक भिडिओबाट फुर्सद छ्रैन । बीबीए पढाइ सकेर बसेकी रियाशा आफु कलाकारिता योजनावद्ध नभई एकाएक प्रवेश गरेको बताउँनु हुन्छ ।

अभियनयमा जसरी चञ्चले, छिटो छिटो बोल्ने, छुच्ची देखिएपनि वास्तविकतामा केहि फरक रहेको उहाँको भनाइ छ ।

कलाकार चर्चित हुनु र लोकप्रिय हुनुमा के फरक हुने रहेछ भन्ने कार्यक्रम प्रस्तोता राजिब खत्रीको प्रश्नमा दाहालले फरक रहेको स्पष्ट पार्दै आफु आफुलाई कामले जितेर लोकप्रिय बन्ने इच्छा रहेको समेत बताउँनु भयो ।

कुराकानी विस्तृतमा भिडियोमा

filter_none अर्थ
अमेरिकाले नेपाललाई दिने सहयोगलाई निरन्तरता दिने

काठमाडौं, ५ कात्तिक । अर्थमन्त्री विष्णुप्रसाद पौडेल र नेपालका लागि अमेरिकी राजदूत -याण्डी बेरीबीच आज भएको शिष्टाचार भेटवार्तामा द्विपक्षीय आर्थिक सहयोग, कोभिड-१९ महामारीको नियन्त्रण र सोपछिको आर्थिक पुनरुत्थानमा हुने सहयोगलगायत

काठमाडौं, ५ कात्तिक । अर्थमन्त्री विष्णुप्रसाद पौडेल र नेपालका लागि अमेरिकी राजदूत -याण्डी बेरीबीच आज भएको शिष्टाचार भेटवार्तामा द्विपक्षीय आर्थिक सहयोग, कोभिड-१९ महामारीको नियन्त्रण र सोपछिको आर्थिक पुनरुत्थानमा हुने सहयोगलगायत विषयमा छलफल भएको छ ।

अर्थ मन्त्रालयमा भएको भेटमा अर्थमन्त्री पौडेलले नेपाल अमेरिकाबीचको सम्बन्ध धेरै पुरानो भएको स्मरण गर्दै अमेरिकाले नेपालको विकासमा निरन्तर गर्दै आएको सहयोगका लागि धन्यवाद दिए ।

राजदूत बेरीले अमेरिकाबाट प्राप्त हुने सहायता कोरोना भाइरस नियन्त्रणमा केन्द्रित गरेकामा नेपाललाई धन्यवाद दिँदै अमेरिकाले आगामी दिनमा नेपाललाई दिने सहयोगलाई निरन्तरता दिइने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेका मन्त्रालयले जनाएको छ ।

नेप्सेमा आज पनि दोहोरो अङ्कले वृद्धि
access_time 5:23 pm

काठमाडौं, ५ कात्तिक । धितोपत्र बजारमा शेयर कारोवार मापक नेप्से परिसूचक आज पनि दोहोरो अङ्कले बढेको छ । नेपाल स्टक एक्सचेञ्जका अनुसार नेप्से परिसूचक दोहोरो अङ्कले बढेको छ । मङ्गलबार पनि दोहोरो अङ्कले बढेको नेप्से आज १३.९४ बिन्दुले बढेर एक हजार ५९७.७१ मा पुगेको छ ।यस्तै, सेन्सेटिभ परिसूचक ३.१० ले वृद्धि भई ३१६.६५ मा पुगेको छ । कूल १९२ कम्पनीका कूल ५५ लाख नौ हजार ४४८ कित्ता शेयर रु एक अर्ब ६३ करोड ३२ लाख ४६ हजार १४८ मूल्यमा खरिद बिक्री भए ।

स्टकका अनुसार कारोवार भएका कूल १२ उपसमूहमध्ये आज चार उपसमूहको शेयर ओरालो लागेको छ भने सात उपसमूहको शेयर भने उकालो लागेको छ । होटल १५.०३, जलविद्युत् १४.०९, वित्त ०.६, उत्पादन ६.३३ बिन्दुले घटेको छ । यस्तै, बैंकिङ २१.५५, व्यापार २३.४, विकास बैंक १०.०४, निर्जीवन बीमा ६४.२८, अन्य ३.०५, लघुवित्त ३.४१, जीवन बीमा ५७.९४ र सामूहिक लगानी कोष ०.१ बिन्दुले बढेको छ ।

स्टकका अनुसार कारोवारका आधारमा एनआइसी एशिया बैंक शीर्षस्थानमा छ । सो बैंकको रु २४ करोड २९ लाख ५७ हजार ८०७ बराबरको कारोवार भएको छ । यस्तै कुमारी बैंक रु आठ करोड ३९ लाख ३० हजार ३४७, नेपाल बैंक रु सात करोड ४३ लाख ९७ हजार ६१०, हिमाल दोलखा हाइड्रोपावर रु छ करोड ६३ लाख ६९ हजार, ग्लोबल आइएमई बैंक रु चार करोड ५३ लाख ३५ हजार ४७२ र एनएमबी बैंक रु चार करोड १० लाख १४ हजार ८७१ बराबरको कारोवार भई शीर्षस्थानमा पुगेको छ ।

कारोवारका आधारमा आज जनरल इन्स्योरेन्स कम्पनी ९.८४, नेपाल हाइड्रो डेभलपर ४.४९, साङ्ग्रिला डेभलपमेन्ट बैंक ४.४०, एनआइसी एशिया बैंक ४.१३, कुमारी बैंक ३.९४ र साल्ट टे«डिङ कर्पोरेशनका लगानीकर्ताले २.७४ प्रतिशतले कमाए । त्यस्तै नेपाल फाइनान्स कम्पनी ५.०५, खानीखोला हाइड्रोपावर ४.७२, आँखुखोला हाइड्रोपावर ४.७२, पञ्चकन्या माई हाइड्रोपावर ४.५२, नेशनल हाइड्रोपावर ४.२४ र छुयाङदी हाइड्रोपावरका लगानीकर्ताले ४.१२ प्रतिशतले गुमाए ।

सदरमुकाम परासीमा करदाता सेवा कार्यालय सञ्चालनमा
access_time 11:01 pm

परासी, ४ कात्तिक । नवलपरासी (बर्दघाट सुस्ता पश्चिम)को सदरमुकाम परासीमा करदाता सेवा कार्यालय सञ्चालनमा आएको छ ।

कार्यालयले सेवा शुभारम्भ गरेपछि कर तिर्न भैरहवा र बुटवल जानुपर्ने जिल्लावासीको बाध्यता अन्त्य भएको छ ।

मङ्गलबार सिद्धार्थ मल्टी सेवा प्रालिका सञ्चालक शम्भु उपाध्यायलाई फर्मको पान नम्बर प्रदान गरेर सेवाको औपचारिक शुभारम्भ गरिएको थियो ।

परासीमा करदाता कार्यालय सञ्चालनमा ल्याएपछि यहाँका उद्योगी व्यवसायीलगायत जिल्लावासी हर्षित भएको उद्योग वाणिज्य सङ्घका जिल्ला अध्यक्ष केशव भण्डारीले बताए ।

कार्यालय स्थापनापछि करको दायरा फराकिलो बनाउने सरकारको लक्ष्य पूरा हुने लुम्बिनी प्रदेशसभा सदस्य वैजनाथ जयसवालले बताए ।

जिल्लावासीको सुविधाका लागि कार्यालय स्थापना गरिएको बताउँदै कार्यालय प्रमुख वसन्त अधिकारीले हाललाई सुनवल र बर्दघाट नगरपालिका बाहेक जिल्लाका अन्य पाँच वटै स्थानीय तहका नागरिकलाई सेवा प्रदान गर्ने बताए ।

मेगा बैंकको डिजिटल दक्षिणा : ‘तीनमा तीन सय’ रुपैंया
access_time 2:34 pm

काठमाडौं, ४ कात्तिक । मेगा बैंक नेपाल लिमिटेडले दशैंमा दक्षिणा दिनका लागि ‘तीनमा तीन सय’ नामक आकर्षक अफर ल्याएको छ ।

कोरोनाको असहज परिस्थितिमा नोटबिहीन बैंकिङ कोरोबारलाई प्रोत्साहन गर्ने उद्देश्यले मेगा बैंकले ल्याएको ‘डिजिटल दक्षिणा’ अफरमा दक्षिणा दिनेले पनि तीन सय रुपैंया पाउने भएका छन् ।

त्यसका लागि मेगा बैंकका ग्राहकले मेगा स्मार्ट बैंकिङ एप प्रयोग गरेर फोन पेमार्फत कुनै पनि बैंकको तीन वटा खातामा दक्षिणा स्वरुप रकम पठाउनुपर्नेछ ।

दक्षिणा बापत रकम पठाउनेको खातामा मेगा बैंकबाट ३ सय रुपैंया ‘क्यासब्याक’को व्यबस्था गरिएको छ । तर, रकम पठाउँदा विवरण (रिमार्कस्) मा ‘दक्षिणा’ भनी खुलाउन बैंकले अनुरोध गरेको छ ।

दशैंको टीकाको दिनदेखि पूर्णिमासम्म रहने यो अफरमा ग्राहकहरुले तीन वटा खातामा गरी न्यूनतम ५ सय रुपैंया दक्षिणा स्वरुप रकमान्तर गर्नुपर्ने मेगा बैंकले जनाएको छ ।

दशैंँमा बैंकहरू नखुल्ने
access_time 1:42 pm

काठमाडौँ, ४ कात्तिक । कोरोना भाइरस सङ्क्रमणलाई ध्यानमा राख्दै बैंकहरुले दशैंँबिदामा आफ्ना शाखाहरु न्खोल्ने भएका छन् । गत वर्ष बडादशैंका बिदामा समेत सीमित बैंकका काउन्टर खोलेर सेवा प्रवाह गरेका बैंकले यस वर्ष कुनै पनि बैंक नखोल्ने निर्णय गरेका हुन् ।

बैंकहरुको छाता सङ्गठन नेपाल बैंकर्स सङ्घले सीमित शाखा खोलेर बैकिङ सेवा दिँदा कोरोना सर्ने जोखिम बढ्ने सम्भावना भएकाले नखोल्ने निर्णय गरिएको जनाएको छ । सङ्घका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत अनिल शर्मा सरकारले तोकिएअनुसार यही कात्तिक ७ देखि ११ गतेसम्म पाँच दिन सबै वाणिज्य बैंकका शाखा बन्द भएको निर्णय सुनाउनुहुन्छ ।

‘दशैंँमा कम आवतजावत हुन्छ, सीमित बैंक मात्र खुला गर्दा बढी भीडभाड हुन सक्छ,’ उहाँले भन्नुभयो, ‘अधिकांश बैंकका कर्मचारीमा कोरोना सङ्क्रमण पुष्टि भएको छ । सङ्क्रमणको जोखिम लिनुभन्दा पाँच दिन बन्द गर्दा उपयुक्त हुने निष्कर्षसहित बन्द गरिएको हो ।’

हाल बैंकहरुले एटिएम तथा डिजिटल कारोबारलाई प्राथमिकतामा राख्दै आएकाले यस पटक डिजिटल बैंकिङलाई प्रोत्साहन गरी शाखा खोलेर दिने सेवालाई बन्द गरिएको बताएका छन् । दशैँका समयमा वाणिज्य बैंक बन्द गर्ने कुरा नेपाल राष्ट्र बैंकको अधिकार क्षेत्रभित्र नपर्ने राष्ट्र बैंक, नियमन विभागका प्रमुख देवकुमारमा ढकाल बताउनुहुन्छ ।

सामान्यतया राष्ट्र बैंक खुल्ने दिन र समय बैंकबाट नियमन हुने सबै बैंक तथा वित्तीय संस्था खुला हुनुपर्छ । अहिलेको विषम परिस्थितिमा अनिवार्य रुपमा खुला गर्नुपर्छ भन्ने अवस्था नभएको उहाँको जिकिर छ ।

filter_none खेल
नरहरीपुरका सोनिम र संजुलाई स्वर्ण

काठमाडौं, ५ कात्तिक । नरहरीपुर कराते डोजो मच्छेगाउँका सोनिम मानन्धर पुरुष तर्फ र संजु देशार प्रथम जेकेए यु ¬१९ ई

काठमाडौं, ५ कात्तिक । नरहरीपुर कराते डोजो मच्छेगाउँका सोनिम मानन्धर पुरुष तर्फ र संजु देशार प्रथम जेकेए यु ¬१९ ई (अनलाईन) काता कम्पिटिशनमा स्वर्ण हात पारेका छन् ।

जुनियर कराते एकेडेमीको आयोजनामा भएको अनलाईन काता कम्पिटिशनमा सोनिमले २४.६ अंक हात पार्दै स्वर्ण जितेका थिए । खगेन्द्र चामलिङ्ग राई २४.२ अंकका साथ दोश्रो र २४ अंकका साथ रेहान जावेद तेश्रो भए ।

महिला तर्फ संजु देशारले २३.६ अंकका साथ स्वर्ण प्राप्त गरिन् । नरहरी पुरकी देशारले नेपालमा आयोजना भएको उपराष्ट्रपति कपमा काता र कुमुते दुवै तर्फ स्वर्ण हात पारेकी थिईन् । यस्तै उनले भारतको मुम्बईमा आयोजना भएको एशिया कपमा पनि कुमिते र काता दुवै तर्फ स्वर्ण हात पारेको नरहरीपुर डोजोका प्रमुख एवं प्रशिक्षक रविन्द्र मानन्धरले जानकारी गराए ।

देशारले मिरा खातीलाई पछाडी पारेकी थिईन् । दोश्रो स्थानमा रहेकी खातीले २३.३ अंक प्राप्त गरेकी थिईन् । तेश्रो स्थानमा रहेकी बर्षा बुढामगरले २३.२ अंक प्राप्त गरिन् । पुरुष तर्फ नरहरीपुरका सत्कार घर्तीमगर र महिला तर्फ एलिना राई उदियमान खेलाडी घोषित भए ।

२८ सेप्टेम्बर देखि १० अक्टोबर सम्म भएको प्रतियोगिताको नतिजा ढिलोगरि मंगलबार राती प्राप्त भएको प्रशिक्षक मानन्धरले जानकारी गराए ।

कात्तिक २८ र मंसिर २ गते नेपालले बंगलादेशसँग दुई मैत्रीपूर्ण फुटबल खेल खेल्ने

काठमाडौं, ५ कात्तिक । कात्तिक २८ र मंसिर २ गते नेपालले बंगलादेशसँग दुई मैत्रीपूर्ण खेल खेल्ने भएको छ । कोरोना

काठमाडौं, ५ कात्तिक । कात्तिक २८ र मंसिर २ गते नेपालले बंगलादेशसँग दुई मैत्रीपूर्ण खेल खेल्ने भएको छ । कोरोना कहरकाबीच नेपालले दुई अन्तर्राष्ट्रिय मैत्रीपूर्ण खेल खेल्ने मिति तय भएको हो । दुवैखेल बंगलादेशको ढाकास्थित बंगबन्धु राष्ट्रिय रंगशालामा हुने तय भएको छ ।

कोरोना भाइरस संक्रमित नेपालमा भेटिएपछि गत चैतबाटै पुटबलका सम्पूर्ण गतिबिधी बन्द रहेको थियो । त्यसको ७ महिनापछि सरकारले खेल क्षेत्रलाई पनि चलायमान बनाउन अनुमति दिएको छ ।

यसअघि भदौ १ गते देखिनै सरकारले एन्फालाई खेलाडी प्रशिक्षण गर्न अनुमति दिने तयारी गरेको थियो । तर काठमाडौं उपत्यकामा पनि कोरोना संक्रमणको दर झनै तीव्र बढेपछि प्रशिक्षण नगराउन निर्र्देशन दिएको थियो ।

त्यतिबेला प्रशिक्षणका लागि अधिकांश पूर्वआधारको व्यावस्थापन भइसकेको भएपनि अन्त्यमा आएर रोक्न निर्देशन दिइएको थियो । अब बंगलादेशसँगको खेलका लागि एन्फाले दशैँको बिदा सकिए लगततैबाट स्वास्थ्य मापदण्डको पूर्ण पालना गर्दै प्रशिक्ष थाल्ने जनाएको छ ।

च्याम्पियन्स लिग : म्यानचेस्टर युनाइटेडसँग पिएसजी पराजित

काठमाडौँ, ५ कात्तिक । च्याम्पियन्स लिग अन्तर्गत गएराति भएको खेलमा गत सिजनको उपविजेता पेरिस सेन्ट जर्मन ९पीएसजी० लाई २(१ ले

काठमाडौँ, ५ कात्तिक । च्याम्पियन्स लिग अन्तर्गत गएराति भएको खेलमा गत सिजनको उपविजेता पेरिस सेन्ट जर्मन ९पीएसजी० लाई २(१ ले पराजित गर्दै म्यानचेस्टर युनाइटेडले प्रतियोगीतामा सुखद सुरुवात गरेको छ । ​

पीएसजीको घरेलु मैदानमा भएको खेलमा युनाइटेडलाई जित दिलाउन ब्रुनो फर्नान्डेज र मार्कस रासफोर्डले १(१ गोल गर्दा पीएसजीले १ गोल उपहार स्वरुप पाएको थियो ।

२३ औं मिनेटमा पेनाल्टी मार्फत गोल गर्दै फर्नान्डेजले युनाइटेडलाई अग्रता दिलाएका थिए । पीएसजीका डानिलोले डिबक्स भित्र एन्थोनी मार्टियललाई लडाएपछि युनाइटेडले पेनाल्टीको अवसर पाएको थियो ।

५५ औं मिनेटमा पीएसजी मार्टियलको आत्मधाती गोलको मदतमा खेलमा फर्कियो । उनले नेयमारको कर्नरलाई बचाउने प्रयास गर्दा आफ्नै पोस्टमा गोल गर्न पुगेका थिए ।

८७ औं मिनेटमा रासफोर्टले पउल पोग्बाको पासलाई सदुपयोग गर्दै युनाइटेडलाई पुनः अग्रता दिलाएका थिए ।

 

filter_none स्वास्थ्य
प्रदेश १ मा पछिल्लो २४ घण्टामा ५१३ कोरोना संक्रमित थपिए
access_time 6:56 pm
  • तारा आचार्य

विराटनगर, ५ कात्तिक । प्रदेश १ मा पछिल्लो २४ घण्टामा ५१३ जना कोरोना संक्रमित थपिएका छन् भने २८ जना डिस्चार्ज भएका छन् ।मोरङमा २३०, सुनसरीमा १८३, झापामा ७१, धनकुटामा ११, उदयपुरमा ७, इलाममा ३, पाँचथरमा २ र प्रदेश १ बाहिरका ६ जना रहेको सामाजिक विकास मन्त्रालयले जनाएको छ ।

मन्त्रालयका अनुसार विराटनगरमा १६२ जनामा संक्रमण देखिएको छ । संक्रमण पुष्टि भएकामा ६८ महिला र ९४ पुरुष छन् । मोरंगको ग्रामथानमा १८, उर्लाबारीमा १४, सुन्दरहैचामा १०, रंगेलीमा ५, बेलबारीमा ४, कानेपोखरी, कटहरी, पथरीशनिश्चरे र लेटाङमा ३–३, धनपालथानमा २, जहदा, सुनबर्षी र रतुवामाईमा १–१ जनाको रिपोर्ट पोजेटिभ आएको छ ।

सुनसरीको धरानमा ९१, इटहरीमा ७४, रामधुनीमा ६, दुहवीमा ३, इनरुवा, बराहक्षेत्र र गढीमा २–२ , देवानगञ्ज, बर्जु र स्थानीय तह नखुलेका १–१ जनामा संक्रमण देखिएको सामाजिक विकास मन्त्रालयले जनाएको छ ।

झापाको दमकमा २८, विर्तामोडमा १६, मेचीनगरमा ५, कचनकवलमा ४, भद्रपुरमा ३, गौरादह, बुद्धशान्ति, कनकाई र कमल गाउँपालिकामा २–२, बा¥हदशी, हल्दिबारी र झापा गाउँपालिकामा १–१, र स्थानीय तह नखुलेका ४ जनाको रिपोर्ट पोजेटिभ आएको छ ।

धनकुटाको धनकुटा नगरपालिकामा ९ र साँघुरीगढीमा २, उदयपुरको बेलका र चौदण्डीगढीमा २–२, उदयपुरगढी, त्रियुगा र स्थानीय तह नखुलेका १–१, इलामको रोङ, सुर्योदय र स्थानीय तह नखुलेका १–१, पाँचथरको फालेलुङमा २ र प्रदेश १ बाहिरका ६ जनामा संक्रमण देखिएको सामाजिक विकास मन्त्रालयले जनाएको छ ।

हालसम्म डिस्चार्ज हुनेको संख्या ६ हजार २०८ पुगेको छ । प्रदेश १ मा बुधबार १ हजार ८८७ जनाको पीसीआर परीक्षण गरिएको छ । परीक्षण गरिएका मध्ये २३० महिला र २८३ पुरुषको रिपोर्ट पोजेटिभ आएको छ । हालसम्म १ लाख ५० हजार ७५१ जनाको पीसीआर परीक्षण गरिएको मन्त्रालयले जनाएको छ ।

सबैको उपचार गर्न सक्ने गरी स्वास्थ्य पूर्वाधार तयारी अवस्थामा रहेको स्वास्थ्यमन्त्री ढकालको भनाइ
access_time 6:57 pm

काठमाडौं, ४ कात्तिक । स्वास्थ्य तथा जनसङ्ख्या मन्त्री भानुभक्त ढकालले कोरोना भाइरस सङ्क्रमित सबै नागरिकको उपचार गर्न सक्ने गरी स्वास्थ्य पूर्वाधारहरू तयारी अवस्थामा रहेको बताउनुभएको छ ।

मन्त्री ढकालले आज भिडियो सन्देश दिँदै सरकार सबै नागरिकको जीवनरक्षाका लागि प्रतिबद्ध रहेको र कोभिड १९ को परीक्षण र उपचारमा गुणस्तरीय सेवाको पहुँचवृद्धि गरिएको समेत जानकारी दिनुभयो ।

“मन्त्रालयले सबै सरकारी, निजी तथा समुदायबाट सञ्चालित अस्पताललाई कोभिड–१९को परीक्षण तथा उपचार गर्ने गरी व्यवस्था गरेको छ ।” उहाँले भन्नुभयो, “अक्सिजन र आवश्यक औषधि तथा उपकरणको अभाव हुन नदिन मन्त्रालयले ठोस योजना हित प्रभावकारी व्यवस्था मिलाएको छ ।”

मन्त्री ढकालका अनुसार देशभरी भेन्टिलेटरसहितको २६ सय सघन उपचार कक्ष (आईसीयू) कक्ष तयारी अवस्थामा र थप ४ सयको निर्माण भइरहेको तथा अक्सिजन र मनिटरसहितको ३ हजार ५ सय हाइ डिपेन्डेन्सी युनिट थप्ने कार्यलाई तीव्र रूपमा अगाडी बढाइएको छ ।

यसले कोभिड– १९का सिकिस्त बिरामीको उपचारलाई सहज बनाउने उहाँको भनाइ छ ।

मन्त्री ढकालले कोभिड १९ को महामारीविरूद्धको लडाइमा जनस्वास्थ्यका मापदण्ड पालना गर्ने कार्यमा जनताबाट प्राप्त साथ सहयोग आभार व्यक्त गर्दै रोगको रोकथाम तथा नियन्त्रणको प्रभावकारी उपाय मास्कको उचित प्रयोग, भौतिक दुरी कायम गर्ने र पटक–पटक साबुनपानीले हात धुने वा स्यानिटाइजर प्रयोग गर्नु रहेको स्मरण गराउनुभयो ।

प्रदेश १ मा थपिए एकै दिनमा ८७० कोरोना संक्रमित
access_time 6:02 pm
  • तारा आचार्य

विराटनगर, ४ कात्तिक । प्रदेश १ मा आज ८७० जना कोरोना संक्रमित थपिएका छन् । दैनिक संक्रमण संख्यामा यो अहिले सम्मकै उच्च हो । सुनसरीमा ४४९, मोरङमा ३३७, झापामा ३८, इलाममा १०, उदयपुरमा ७, सोलुखुम्वुमा ६, संखुवासभा र ते¥हथुममा २–२ धनकुटा, खोटाङ, पाँचथर र ताप्लेजुङमा १–१ र प्रदेश १ बाहिरका १५ जना रहेको सामाजिक विकास मन्त्रालयले जनाएको छ ।मन्त्रालयका अनुसार सुनसरीको धरानमा ३६५ जनामा संक्रमण देखिएको संक्रमण पुष्टि भएकामा १६५ महिला र २०० पुरुष छन् । सुनसरीकै इटहरीमा ५३, बराहक्षेत्रमा १२, इनरुवामा १०, रामधुनी र दुहवीमा ३–३, गढी, हरिनगर र बर्जुमा १–१ जनाको रिपोर्ट पोजेटिभ आएको छ ।मोरङगको विराटनगरमा २३२, सुन्दरहरैचामा २२, पथरीशनिश्चरेमा १७, बुढीगंगामा १२, रंगेलीमा १०, धनपालथानमा ८, बेलबारीमा ६, ग्रामथानमा ५, जहदा र केराबारीमा ४–४, उर्लाबारी र कानेपोखरीमा ३–३, लेटाङ, कटहरी र मिक्लाजुङमा २–२, सुनबर्षीमा १ र स्थानीय तह नखुलेका ४ जनाको रिपोर्ट पोजेटिभ आएको सामाजिक विकास मन्त्रालयले जनाएको छ ।

उता झापाको विर्तामोडमा ११, मेचीनगर र भद्रपुरमा ४–४, दमक र हल्दीबारीमा ३–३, कमल, बुद्धशान्ति, शिवसताक्षी र अर्जुनधारामा २–२, बा¥हदशी र गौरादहमा १–१ र स्थानीय तह नखुलेका ३ जनामा संक्रमण देखिएको छ ।

इलामको चुलाचुलीमा ७, फाकफोकथुममा २ र सुर्योदयमा १, उदयपुरको कटारीमा ५, त्रियुगा र उदयपुरगढीमा १–१, सोलुखुम्वुको सोलुदुधकुण्डमा ६, संखुवासभाको मकालु र सिलिचोङमा १–१, ते¥हथुमको लालीगुराँस र स्थानीय तह नखुलेका १–१, धनकुटामा १, खोटाङमा १, पाँचथरको फिदिममा १, ताप्लेजुङको फुङलिङमा १ र प्रदेश १ बाहिरका १५ जनाको रिपोर्ट पोजेटिभ आएको सामाजिक विकास मन्त्रालयले जनाएको छ ।

प्रदेश १ मा कोरोना संक्रमित हुनेको संख्या १४ हजार ८५८ पुगेको छ । पछिल्लो २४ घण्टामा प्रदेश १ मा कोरोना संक्रमण्बाट ८ जनाको मृत्यु भएको छ । सुनसरीका ४ पुरुष, झापाका १ महिला १ पुरुष, मोरंगका २ महिलाको मृत्यु भएको सामाजिक विकास मन्त्रालयले जनाएको छ ।

हालसम्म मृत्यु हनेको संख्या १४४ पुगेको छ । प्रदेश १ मा आज १४७ जना डिस्चार्ज भएका छन् । होमआईसोलेसनबाट १०३, होटल एशियाटिक आईसोलेसनबाट ३६ र मेची अस्पतालबाट ८ जना डिस्चार्ज भएका छन् । हालसम्म डिस्चार्ज हुनेको संख्या ६ हजार १८४ पुगेको छ ।

प्रदेश १ मा आज १ हजार ६८२ जनाको पीसीआर परीक्षण गरिएको छ । परीक्षण गरिएका मध्ये ३४८ महिला र ५२२ पुरुषको रिपोर्ट पोजेटिभ आएको छ । हालसम्म १ लाख ४८ हजार ८६४ जनाको पीसीआर परीक्षण गरिएको सामाजिक विकास मन्त्रालयले जनाएको छ ।

कोरोना संक्रमितको उपचारमा खटिएकी नर्स दुर्गाको अवतारमा
access_time 5:13 pm

काठमाडौं, ४ कात्तिक । विश्वनै कोरोना महामारीको चपेटामा परेको यो बेला नेपाल पनि अछुतो छैन । यस्तै बेला नेपालीहरुको महान चाड दसैं सुरु भएको छ । आश्विन शुल्क प्रतिपदादेखि नौं दिन नवदुर्गाको पूजापछि दशमीमा विजया दशमी मनाइन्छ ।यस समयमा सामाजिक सञ्जालमा नर्स देवीको रुपमा उपचारमा खटिएको सन्देश दिने तस्बीर सामाजिक सञ्जालमा छाइरहेको छ । तस्वीरमा एक बिरामीलाई अक्सिजन दिइरहेकी नर्सको दश हात देखाइएको छ । प्रत्येक हातमा स्वास्थ्य उपकरण देखिन्छ ।

उक्त तस्बीरमा कोरोनालाई परास्त गर्न नर्स देवीको रुपमा प्रस्तुत भएकी भन्ने बुझिन्छ । महिषाशुर दानवको कुकृत्यबाट मानव जगतलाई मुक्ति दिलाउँदा शक्ति स्वरुपा देवीले धारण गरिएको भनिएको स्वरुपमा नर्सलाई देखाइएको छ ।

विजया दशमी असत्यमाथि सत्यको विजयका रुपमा शक्ति स्वरुपा देवी भगवती महिषसुर दैत्यको वध गरी विजय प्राप्त गरेको सम्झनामा मनाउने गरिन्छ ।

सत्ययुगमा महिषाशुर ९दानव०को कुकृत्यबाट मानव जगतलाई मुक्ति दिलाएको हिन्दु शास्त्रहरूमा उल्लेख छ ।

filter_none कला
कुशल श्रेष्ठको निर्देशनमा बेलायतमा तयार भयो रामकृष्णको ‘अधर’ (भिडियो)

काठमाडौँ । करिब डेढ दशकदेखि बेलायतमा रहेर पत्रकारितासँग सँगै म्यूजिक भिडियो निर्देशनमा पनि ब्यस्त निर्देशक हुन्, कुशल श्रेष्ठ ।

करिब ३ दर्जन म्यूजिक भिडियो निर्देशन र छायांकन गरिसकेका निर्देशक श्रेष्ठ सम्पादन र छायांकनमा पनि अभ्यस्त छन् । उनै निर्देशक श्रेष्ठको निर्देशनमा तयार भएको गायक रामकृष्ण ढकालको नयाँ गीत ‘अधर’ सार्वजनिक भएको छ ।

बेलायतका लागि नेपाली राजदूत डा. दूर्गाबहादुर सुवेदी (दुबसु) को नयाँ शब्दमा शिखर शन्तोषले संगीत भरेका छन् । जसमा विष्णु खरेल र रोश्ना कार्कीको अभिनय रहेको छ ।

भिडियोमा प्रायः बलिउड, हलिउड चलचित्रमा देखिने लण्डनका दृश्यहरु ट्राफलगर स्क्वायर, अक्सफोर्ड स्ट्रिट, ओटु एरिना लगायतका स्थानहरु यस देख्न सकिन्छ ।

डा. दुबसु क्षेत्री नेश्नल डेभेलपमेन्ट फाउण्डेसनको प्रस्तुतिमा लण्डनस्थित केके मुभिजसँगको सहकार्यमा म्यूजिक भिडियो तयार गरिएको हो ।

इनरुवाका सविनले ल्याए ‘मेरो दिलको’ म्यूजिक (भिडियो)
  • अमर काफ्ले

इनरुवा, ५ कात्तिक । सविन र दीक्षाको अभिनय रहेको ‘मेरो दिलको’ बोलको म्यूजिक भिडियो बजारमा आएको छ । सांगीतिक क्षेत्रमा पहिचान बनाउन संघर्षरत नेपाल आफ्नो पहिलो म्यूजिक भिडियो लिएर दर्शक माझ आएका हुन् ।

हाइलाइट्स नेपालले बजारमा ल्याएको म्यूजिक भिडियोमा इनरुवाका सविन नेपाल र दीक्षा सिवाकोटीको अभिनय रहेको छ । सिद्धान्त खड्काको स्वर रहेको म्यूजिक भिडियोलाई कोशी भिजन इटहरीले तयार पारेको छ । अमर श्रेष्ठको शब्द र संगीत रहेको म्यूजिक भिडियोलाई सुजन तामाङले निर्देशन गरेका छन् ।

श्याम गिरीको छायांकन रहेको उक्त म्यूजिक भिडियो यूट्यूब मार्फत सार्वजनिक गरिएको छ । भिडियोमा स्थानीय क्षेत्रका रमणीय दृष्यहरु समावेश गरिएको देख्न सकिन्छ ।

भिडियाे

आशिषको ‘पानी बादलु’मा एलिशा, सरोज र आश्माको रोमान्स (भिडियो)

काठमाडौं, ४ कात्तिक । ‘पिरिम नलाउने’, ‘एक कान दुई कान मैदान’, ‘गलबन्दी–पछ्यैरी’लगायतका चर्चित गीतका लोकप्रिय गायक आशिष सचिन (गौतम)को नयाँ गीत ‘पानी बादलु’को भिडियो सार्वजनिक भएको छ ।

सार्वजनिक ‘पानी बादलु’ बोलको गीतमा आशिषसँगै रेश्मा पुनले स्वर दिएकी छन् । डान्सिङ शैलीमा तयार भएको गीतमा लोकप्रिय संगीतकार दीपक शर्माको शब्द तथा संगीत सृजना समावेश रहेको छ ।

सार्वजनिक गीतको भिडियोमा गायक आशिषसँगै मोडल एलिशा शर्मा, कार्टुन क्रुजका सरोज अधिकारी र आश्मा विश्वकर्माको नृत्य रहेको छ ।

साथै भिडियोमा पवन खतिवडा ‘म्याकुरी’ र खड्ग बहादुर पुन ‘खबपु’को पनि अभिनय देख्न सकिन्छ । पछिल्लो समयका चर्चित निर्देशक गम्भीर विष्टको निर्देशन, कन्सेप्ट तथा करियोग्राफी रहेको भिडियोलाई अर्जुन तिवारी र टिमको छायांकन रहेको छ ।

निर्देशक विष्टकै कोरियोग्राफी रहेको गीतको एरेन्ज उदयराज पौडेलले गरेका हुन् । सुप्रिम पराजुलीको सम्पादन रहेको गीतको छायांकन अर्जुन तिवारी र उनको टिमले गरेको हो । जसको मिक्सिगं श्यामश्वेत रसाइलीले गरेका हुन् ।

भिडियोलाई ओएसआर डिजिटलले तयार पारेको हो । कोरोना महामारीको समयमा पनि आफ्ना फ्यानलाई दशैँ विशेष कोशेलीका रुपमा ‘पानी बादलु’को भिडियो दिन पाउँदा खुशी लागेको गायक आशिष बताउँछन् ।

६१ वर्षीय अभिनेता सञ्जय दत्तले जिते क्यान्सर

काठमाडौँ, ४ कात्तिक । बलिवुड अभिनेता संजय दत्तले क्यमन्सरलाई परास्त पारेका छन् । फोक्सोमा एक प्रकारको क्यान्सरको उपचार गराइरहेका अभिनेता संजय दत्तको उपचार अहिले ठिक तरिकाले भएको र छिट्टै ठिक हुने बताइएको छ ।

संजयलाई क्यान्सर भएको थाहा पाएपछि उनलाई उपचारको लागि अमेरिका लैजाने भनिएको भएपनि अहिले मुम्बईमा कोकिला बेन अस्पतालमा नै उपचार गराई रहेका छन् ।

भारतीय मिडियाहरुले भने संजय दत्त क्यान्सरबाट मुक्त भइसकेको दाबी गरिएको छ । दत्त निकटहरुलाई उदृत गर्दै भारतीय मिडियाहरुले दत्त क्यान्सर मुक्त भएको बताइएको छ ।

‘माछि भुल्यो’ मा पल र रियासाको अभिनय

काठमाडौं, ३ कात्तिक । नायक पल शाह र रियाशा दाहालको अभिनय रहेको ‘माछि भुल्यो’ लोक दोहोरी गीत सार्वजनिक भएको छ । गीतमा गायक तथा सर्जक प्रवान जे र भारतीय गायिका दिपशिखा मिश्रको स्वर रहेको छ ।

नायक पल शाहको काँठे गीतमा अभिनय गरेको यो पहिलो पटक हो भने भारितिय गायीका दिपशिखाले पनि पहिलो पटक लोक दोहोरी गीतमा आफ्नो आवाज दिएकी हुन् ।

भिडियोको निर्देशन प्रभावन जे, छायाँकन ज्ञानेन्द्र शर्मा हुँमागाई, कास्टिङ निर्देशन राजाराम गौतम, करियोग्राफ सन्तोष राजवाहक, सम्पादन डिन्शन शाह, श्रृगार सरिता प्रजापति, निर्माण व्यवस्थापक विवेक चौलागाई, निर्माण नियन्त्रक श्याम धितालको रहेको छ ।

प्रभावन जे को शब्द रहेको गीतमा एरेन्ज जिवन वडुको रहेको छ । गीतको भिडियो डिएआर मुभिज एण्ड फिल्म ईन्डस्ट्रिको अफिसियल च्यानलबाट सार्वजनिक गरिएको छ ।

सुक्निता बनिन् – ‘बेष्ट फेसन डिजाइनर अफ द इयर’

काठमाडौं, २ कात्तिक । फेसन डिजाइनर सुक्निता चौलागाईं लाई ‘बेष्ट फेसन डिजाइनर अफ द इयर’ बाट सम्मान गरिएको छ । राजधानीमा सम्पन्न ‘दोस्रो फेशन एण्ड मोडल अवार्डु कार्यक्रममा सुक्नितालालाई उक्त अवार्ड प्रदान गरिएको हो ।

फेसन डिजाइनिङको क्षेत्रमा लामो समय बिताएकी उनलाई अमुल्य योगदानको कदर स्वरुप उत्कृष्ट फेसन डिजाइनर घोषित गर्दै पेजेन्ट नेपाल ईन्टरनेशनल मिडियाले सम्मानित गरेको हो ।

रनर अप मिसेस हिमालयन २०१४, फेसन सो एट् हाउस अफ फेसन २०१८, फेसन सो एट् हेरिटेज अफ फेसन सिड्नी लगायत थुप्रै सो हरुमा उत्कृष्ट फेसन डिजाइनिङ गरेकी उनले फिल्म तथा म्युजिक भिडियोमा समेत डिजाइनिङ गर्दै आएकी छिन् ।

राजधानीको कोटेश्वरमा भ्यालेन्टिनो द बुटीक नामको आफ्नै बुटीकमा उनले लेडिज तथा जेन्सका हरेक कपडाका डिजाइन गर्दै आएकी छिन् । ललितपुर स्थित म्युजिक सिटीमा आयोजित समारोहमा वरिष्ठ अभिनेता भुवन केसीलाई ‘इभरग्रीन फेशन आइकन ’ ले सम्मानित गरियो।

त्यसैगरी, टेलिभिजनमा विभिन्न रियालिटी शो संचालनको क्षेत्रमा अतुलनीय योगदान दिएर नेपाली रियालिटी शोलाई एक आफ्नै उचाईमा पुर्याउन महत्वपूर्ण भूमिका खेलेको भन्दै नायिका तथा टेलिभिजन कार्यक्रम संचालिका रिमा विश्वकर्मालाई ‘मस्ट इन्फ्लुइन्सियल टीभी आईकन’ प्रदान गरियो।

वरिष्ठ अभिनेता भुवन केसीको प्रमुख आतिथ्यतामा भएको उक्त कार्यक्रममा छिरिङ वाङ्डु र जयन सुब्बा मानन्धरको विशेष आतिथ्यता रहेको थियो ।
नेपाली फेशन र मोडलिङ क्षेत्रको उत्थान, यसैमा समर्पित कलाकर्मीहरुको सम्मान र प्रोत्साहन एवं गुणात्मक श्रीवृद्धिको लागि फेशन र मोडलिङका साधकहरुलाई उत्साहित बनाउन र यो उद्योेगको व्यावसायीकरणमा टेवा पुर्‍याउन हरेक वर्ष अवार्ड कार्यक्रम गरिँदै आएको छ ।

पेजेन्ट नेपाल ईन्टरनेशनलले यसवर्षको ‘पेजेन्ट नेपाल फेशन एण्ड मोडल अवार्ड, २०२०’ भने विश्वव्यापी महामारीको रुपमा देखापरेको कोभिड-१९ लाई मध्यनजर गर्दै विश्व स्वास्थ्य संगठनले जारी गरेको निर्देशिकाअनुरुप संचालन गरी सम्पन्न गरेको थियो ।

filter_none विश्व
विश्वमा कोरोना सङक्रमितको संख्या चार करोड ११ लाख नाघ्यो
access_time 8:36 pm

एजेन्सी, ५ कात्तिक । विश्वमा कोरोना भाइरस (कोभिड १९) सङ्क्रमितको संख्या चार करोड नाघेको जोन्स हप्किन्स विश्व विद्यालयले दिएको पछिल्लो अपडेटमा जनाएको छ ।
उक्त विश्वविद्यालयका अनुसार विश्वभरी चार करोड ११ लाख ५४ हजार ९४५ जना कोभिड १९ सङ्क्रमित भएका छन् । यस सङ्क्रमणको कारण विश्वभरी ११ लाख ३१ हजार ६४५ व्यक्तिको मृत्यु भएको पनि सो विद्यालयले जानकारी दिएको छ ।

यसैबीच विश्वभरी रहेका कुल सङ्क्रमित मध्ये दुई करोड ६ लाख ९१ हजार भन्दा बढी व्यक्ति कोरोना भाइरस मुक्त भएका बताइएको छ । कोरोना भाइरसको कारण सब भन्दा बढी प्रभावित देश संयुक्त राज्य अमेरिकामा ८५ लाख २१ हजार भन्दा बढी व्यक्ति सङ्क्रमित रहेका छन् ।

कोरोना सङ्क्रमणबाट सबैभन्दा धेरै नागरिकको मृत्यु हुने देशमा पनि अमेरिका पर्दछ । उक्त विश्वविद्यालयका अनुसार कोरोना सङ्क्रमणबाट अमेरिकामा दुई लाख २६ हजार २२० जनाको मृत्यु भएको छ । उक्त विश्वविद्यालयको तथ्यांकअनुसार अमेरिकामा पछिल्ला दिनहरुमा पनि ठूलो संख्याका सङ्क्रमितहरु थपिने गरेका छन् ।

कोरोना भाइरस सङ्क्रमणबाट भारत र ब्राजिल दोस्रो र तेस्रो स्थानमा परेको छ । भारतमा ७६ लाख ५९ हजार भन्दा बढी कोरोना भाइरस सङ्क्रमति रहेका छन् भने ब्रांजिलमा ५२ लाख ७४ हजार भन्दा बढी व्यक्ति कोरोना सङ्क्रमित रहेका विश्वविद्यालयले जनाएको छ । रुस चौथो स्थानमा रहेको यहाँ १४ लाख ४७ हजार ३३५ जना सङ्क्रमित रहेका छन् ।

विश्वको तुलनामा सङ्क्रमणमुक्त भएकाहरुको संख्यामा भारत अग्रस्थानमा रहेको छ । भारतमा ६८ लाख ३ हजार व्यक्तिलाई कोरोना भाइरस निको भएको छ । विश्व स्वास्थ्य संगठनले गत मार्च ११ कोभिड १९ लाई ‘विश्व महामारी’को घोषणा गरेको थियो ।

अफगानिस्तानको जलालावादमा भागदौडमा परी बाह्र जना महिलाको मृत्यु
access_time 7:55 pm

एजेन्सी, ५ कात्तिक । अफगानिस्तानको जलालावादमा आज अपरान्ह भएको भागदौडमा परेर कम्तीमा पनि बाह्र जना महिलाको ज्यान गएको अधिकारीहरुले जानकारी दिएका छन् ।उनीहरुका अनुसार जलालावादमा रहेको पाकिस्तानी कन्सुलेटमा लागेको ठूलो भिडभाडका क्रममा सो भागदौड भएको थियो ।यहाँका सञ्चारमाध्यमहरुले जनाएअनुसार ठूलो संख्याका नागरिकहरु प्रवेशाज्ञा लिनका लागि लाम लागेर बसेका थिए ।

सोही क्रममा अकस्मात भागदौड भएको अधिकारीहरुले जानकारी दिएका छन् । उक्त कन्सुलेटमा लाममा लागेका महिलालाई लक्ष गरेर हल्ला मच्चाइएको र जसका काराण महिलाहरु भागदौडमा परेका थिए ।

त्यस क्रममा लाम लागेर बसेका महिलाहरुमा बम पड्किएको हल्ला चलाइएको र अकस्मात सो हल्लाका कारण उनीहरुमा दौडधुप भएको थियो ।त्यसमा परेर १२ जना महिलाको घटनास्थलमै ज्यान गएको र अरु १२ जना नराम्ररी घाइते भएका थिए । घाइते भएकाहरुको स्वास्थ्य अवस्था पनि नाजुक रहेको बताइएको छ ।

यहाँको स्थानीय सञ्चारमाध्यम टोलो न्युज टेलिभिजनले सो कुराको जानकारी दिएको हो । मारिने महिलामा पाकिस्तानका र अफगानिस्तानका के कति जना थिए भन्ने बारेमा केही बताइएको छैन ।

अमेरिकी राष्ट्रपति ट्रम्पको एक चिनियाँ बैंकमा खाता
access_time 4:02 pm

एजेन्सी, ५ कात्तिक । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको एक चिनियाँ बैंकमा खाता भएको न्युयोर्क टाइम्सको एक रिपोर्टले जनाएको छ ।सन् २०१३ र २०१५ को बीच उक्त बैंकको खाताबाट स्थानीय करको भुक्तानी पनि गरिएको जनाइएको छ । खाता ट्रम्प इन्टरनेशनल होटेल प्रबन्धनद्वारा नियन्त्रित छ । राष्ट्रपति ट्रम्पका प्रवक्ताका अनुसार एसियामा होटल उद्योगसँग जोडिएका सम्भाव्यताहरु खोज्नको लागि बैंक खाता खोलिएको थियो ।

राष्ट्रपति ट्रम्पले चीनमा व्यापार गर्ने अमेरिकी कम्पनीहरुको आलोचना गर्दै आएका छन् । उनले दुई देशबीच व्यापारिक लडाइँ पनि सुरु गरेका छन्। उनले कर तिरिएको रेकर्डबाट चीनमा रहेको बैंक खाताको बारेमा पत्ता लागेको न्युयोर्क टाइम्स अखबारमा उल्लेख छ । अखबारका अनुसार त्यसमा ट्रम्पको व्यक्तिगत र कम्पनी, दुवैको वित्तीय विवरण समावेश थियो ।

सन् २०१६–२०१७ मा ट्रम्प अमेरिकाको राष्ट्रपति बन्दा अमेरिकी फेडरल ट्याक्सको रुपमा उनले मात्र ७५० अमेरिकी डलर भुक्तानी गरेको अखबारले जनाएको छ। उनले ट्याक्स बचाउन सबै नियमको फाइदा उठाएको कारण त्यति कम ट्याक्स दिनु परेको जनाइएको छ। उनको चिनियाँ बैंक खाताबाट स्थानीय करमा एक लाख ८८ हजार पाँच सय ६१ अमेरिकी डलर भुक्तानी भएको बताइएको छ। बीबीसीको सहयोगमा

पाकिस्तानको कराँचीमा बम बिस्फोट हुँदा ३ को मृत्यु, १५ जना घाइते
access_time 3:11 pm

कराँची (पाकिस्तान), ५ कात्तिक । पाकिस्तानको कराँचीस्थित मस्कान चौरंगी नजिक बुधबार भएको बम बिस्फोटनमा कम्तीमा तीन जनाको मृत्यु भएको छ । प्रहरीका अनुसार बम बिस्फोटनका कारण अरु १५ जना घाइते भएका छन् ।

इधी फाउन्डेसनका एक अधिकारीले घाइते सबैलाई स्थानीय पटेल अस्पतालमा भर्ना गरिएको जनाएका छन् । बिस्फोटको प्रकृतिका बारेमा स्पष्ट भइसकेको छैन ।

मुबिनाका प्रहरी अधिकारीले प्रारम्भिक अनुसन्धानमा सिलिन्डर बम बिस्फोट भएको बताएका छन् । प्रत्यक्षदर्शीले बिस्फोटबाट एक भवनका साथै केही सवारी साधनमा क्षति पुगेको बताएका छन् ।

अघिल्लो दिन शिरिन जिन्नाह कोलोनी नजिक बस टर्मिनलको प्रवेशद्वारमा एउटा बम बिस्फोटन हुँदा केही मानिस घाइते भएका थिए ।

किर्गिजस्तानमा डिसेम्बरमा संसदीय चुनाव
access_time 2:59 pm

एजेन्सी, ५ कात्तिक । किर्गिजस्तानका अधिकारीहरुले आगामी डिसेम्बरमा संसदीय निर्वाचन गर्नेगरी नयाँ मिति सार्वजनिक गरेका छन् । यसअघि गत अक्टोबर ४ मा भएको संसदीय निर्वाचनमा राष्ट्रपतिका समर्थक दलले एकपक्षीय रुपमा विजय हासिल गरेका थिए ।तर उक्त निर्वाचनमा धाँधली भएको भन्दै राष्ट्रपति विरुद्ध जनताले विरोध प्रदर्शन गरेका थिए । विरोधका कार्यक्रम बढ्दै गएपछि राष्ट्रपति सूरोनबाई जीन्बेकोभले राष्ट्रपति पदबाट राजीनामा दिनु भएको छ ।

सरकारी कार्यालयहरुमा आक्रमण समेत हुन थालेपछि निर्वाचन अधिकारीहरुले संसदीय निर्वाचनको नतिजालाई पनि खारेज गरिदिएका थिए । प्रदर्शनकारीले जेलमा बन्द रहेका सदिर झापारोभ समेत धेरै विपक्षीहरुलाई मुक्त गरेका थिए ।

राष्ट्रपति सूरोनबाईले विपक्षी नेता सदिरलाई प्रधानमन्त्रीमा नियुक्त गर्नु भएको थियो । झापारोभ स्वयंले आफूलाई राज्यप्रमुख घोषणा गर्नु भएको थियो ।

बुधबार केन्द्रीय निर्वाचन आयोगले संसदको आगामी निर्वाचन डिसेम्बर २० मा गर्ने गरी तोकेको छ । राष्ट्रपतिको निर्वाचन भने आगामी जनवरीमा हुन सक्नेछ ।

चीनसँग सीमा जोडिएको मध्य एसियाई राष्ट्र किर्गिजस्तानमा विगत १५ वर्षको अवधिमा तीन पटक सत्ता विद्रोह भइसकेको छ । यसअघि सन् २००५ र २०१० मा सत्ता विद्रोह भइसकेको छ ।

भारतमा दैनिक सङ्क्रमितको सङ्ख्या घट्दो
access_time 2:28 pm

एजेन्सी, ५ कात्तिक । भारतमा कोरोनाभाइरसबाट दैनिक सङ्क्रमितहरुको सङ्ख्या घट्दै गइरहेको छ । कोरोनाभाइरसको महामारी शुरु भएदेखि बृद्धि हुँदै गइरहेको दैनिक सङ्ख्यामा केही समयदेखि कमी हुँदै आइरहेको हो ।

दैनिक झण्डै एक लाखसम्म सङ्क्रमितहरु भेटिएको भारतमा अहिले दैनिक ५० हजारको हाराहारीमा झरेको तथ्याङ्मा देखिएको छ । केन्द्रीय स्वास्थ्य तथा परिवार कल्याण मन्त्रालयले बुधबार दिएको जानकारी अनुसार भारतमा पछिल्लो २४ घण्टामा थप ५४ हजार ४४ जना सङ्क्रमित भएका छन् ।

सोही अवधिमा कोरोनाका कारण ७१७ जनाको मृत्यु भएको पनि मन्त्रालयका अधिकारीहरुले जानकारी दिएका छन् । भारतमा अहिलेसम्म कुल सङ्क्रमितहरुको सङ्ख्या ७६ लाख ५१ हजार १०८ पुगेको मन्त्रालयले जनाएको छ ।

कुल सङ्क्रमित मध्ये सात लाख ४० हजार ९० जना अझै पनि सङ्क्रमित अवस्थामै रहेको पनि तथ्याङ्कमा देखिएको छ । भारतमा सङ्क्रमित अवस्थामै रहेकाहरुको संख्यामा पनि पछिल्ला केही हप्तादेखि कमी आएको छ । लामो समयसम्म दैनिक झण्डै १० लाख मानिस सङ्क्रमित अवस्थामै रहने गरेकोमा अहिले सात लाखको हाराहारीमा झरेको हो ।

सङ्क्रमित भएर पनि निको भइसकेकाहरुको कुल सङ्ख्या ६७ लाख ९५ हजार १०५ पुगेको मन्त्रालयले जनाएको छ । त्यसैगरी भारतमा कोरोनाका कारण कुल मृतकको सङ्ख्या एक लाख १५ हजार ९१४ रहेको अधिकारीहरुले जानकारी दिएका छन् ।

भारतका प्रदेशहरु मध्ये कोरोनाबाट सबैभन्दा बढी महाराष्ट्र प्रदेश प्रभावित भएको छ । महाराष्ट्रमा मात्रै अहिले पनि एक लाख ७४ हजार ७५५ जना सङ्क्रमित अवस्थामै रहेका छन् ।

सुडानलाई आतंकवाद सूचीबाट हटाउने अमेरिकी तयारी
access_time 11:00 pm

एजेन्सी, ४ कात्तिक । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले आतंकवाद पीडितहरू र उनीहरूका परिवारलाई ३३ करोड ५० लाख अमेरिकी डलर क्षतिपूर्ति तिर्ने प्रतिबद्धता पूरा गरेमा सुडानलाई आतंकवाद प्रायोजक राष्ट्रहरूको सूचीबाट हटाइने बताउनु भएको छ ।तर सुडानी आक्रमणमा घाइते भएकाहरुमध्ये केहीले राष्ट्रपति ट्रम्पको शर्त स्वीकार्य नभएको प्रतिक्रिया दिएका छन् ।यो कदमले अफ्रिकी मुलुक सुडानका लागि अन्तर्राष्ट्रिय ऋण र सहायता लिन बाटो खुल्नेछ जसबाट पहिल्यै संकटग्रस्त सुडानी अर्थतन्त्रलाई पुनर्जीवित तुल्याउन र देशको लोकतन्त्रलाई सही मार्गमा ल्याउन ढोका खोल्नेछ । अमेरिकी राष्ट्रपति पदको चुनाव हुनु दुई हप्ता अगाडि उक्त घोषणा गरिएको छ । ट्रम्प प्रशासनले सुडान समेत अन्य अरब देशहरूलाई इजरायलसँग दौत्य सम्बन्ध स्थापना गर्न सहजीकरण समेत गरिरहेको छ ।

सुडान र इजरायलबीचको सम्बन्ध सामान्यीकरण गर्न सुडानलाई आतंकवाद प्रायोजकको कालोसूचीबाट हटाउने अमेरिकी प्रस्ताव सुडानका लागि महत्वपूर्ण अवसर पनि हुनेछ । अमेरिकी अर्थ मन्त्री स्टिफेन मुन्चिनले बहराइनको भ्रमण गरेलगत्तै राष्ट्रपति ट्रम्पले सुडानका बारेमा नयाँ प्रस्ताव घोषणा गर्नु भएको हो

ट्रम्पले ट्वीट गर्दै भन्नुभएको छ, “खुशीको समाचार । सुडानको नयाँ सरकारले आतंकवाद पीडित र उनीहरुका परिवारलाई ३३ करोड ५० लाख डलर तिर्न सुडान राजी भएको छ । यो रकम अमेरिकी खातामा आएसँगै हामी सुडानलाई आतंकवाद राज्य प्रायोजकको सूचीबाट हटाउने छु ।”

सुडानले केन्या र तान्जानीयास्थित अमेरिकी दूतावासहरुमा सन् १९९८ मा भएका बम आक्रमणबाट पीडितलाई क्षतिपूर्ति दिन सहमति जनाइसकेको छ । ओसामा बिन लादेन सुडानमा रहेकै बेला अल–कायदा नेटवर्कले यी दुई दूतावासमा आक्रमण गरेको थियो ।सुडानका सत्तारूढ सार्वभौम काउन्सिलका प्रमुख जनरल अब्देल–फर्राह बुरहानले ट्रम्पको घोषणालाई “रचनात्मक कदम” को रूपमा स्वागत गर्नु भएको छ ।

गत वर्ष भएको जनविद्रोह पछि सेनाले अप्रिल २०१२ मा तत्कालीन राष्ट्रपति ओमर अल बशीरलाई सत्ताच्युत गरेको थियो । र अहिले सुडान प्रजातन्त्रको नाजूक मोडबाट अघि बढिरहेको छ । एक सैन्य–नागरिक सरकारले सन् २०२२ को अन्तमा चुनाव गराउने गरी जिम्मेवारी लिएको छ ।

राष्ट्रका नाममा सम्बोधन गर्दै सुडानी प्रधानमन्त्री अब्दल्ला हम्डोकले सूचीबाट बाहिर निस्कँदा वैदेशिक ऋण मोचनबाट फाइदा लिन र वैदेशिक ऋण एवं लगानी सुडानमा भित्रिने विश्वास व्यक्त गर्नुभयो । उहाँले भन्नुभयो, सुडान सरकार समक्ष ६० अर्ब डलरभन्दा बढी वैदेशिक ऋण छ ।आतंकवादीको कालोसूचीमा रहेका राष्ट्रहरुमा सुडान बाहेक इरान, उत्तर कोरिया र सिरिया रहेका छन् ।

सन् १९९८ को बम हमलाका ७०० पीडितमध्ये ५०० जना भन्दा बढीले प्रस्तावित क्षतिपूर्तिको कार्यपद्धतिमाथि असन्तोष प्रकट गरेका छन् । उनीहरुले क्षतिपूर्ति बापतको रकम दिँदा बढी मात्रामा अमेरिकी नागरिकलाई दिइने व्यवस्था न्यायोचित नभएको उनीहरुको भनाई छ ।बम हमलामा अमेरिकी दूतावासमा कार्यरत अफ्रिकी मूलका नागरिक पनि पीडित भएका थिए ।

रसियामा एकै दिनमा थपिए १६ हजार ३ सय १९ कोरोना संक्रमित
access_time 9:28 pm

एजेन्सी, ४ कात्तिक । रसियामा विगत २४ घण्टाको अवधिमा १६ हजार ३१९ जना नयाँ कोरोनाभाइरसका संक्रमित व्यक्ति थपिएका छन् । यो सहित रसियामा हालसम्म १४ लाख ३१ हजार ६३५ जना संक्रमित भइसकेका छन् ।कोरोनाभाइरस रेस्पोन्स सेन्टरका अनुसार देशका ८४ क्षेत्रमा कोभिड–१९ का संक्रमितहरु देखिएका छन् । सबैभन्दा बढी संक्रमित राजधानी मस्कोमा देखिएका छन् । यहाँ झण्डै पाँच हजार व्यक्ति संक्रमित भएको पाइएको छ ।

सेन्ट पिटसबर्गमा ६९५ र मस्को क्षेत्रमा ४२६ जनामा कोभिड–१९ देखिएको छ । रसियामा विगत २४ घण्टाको अवधिमा २६९ जना संक्रमितको मृत्यु भएको छ र यो अघिल्लो दिनभन्दा १७९ ले बढी हो ।

रसियामा हालसम्म कोभिड–१९ को संक्रमणबाट २४ हजार ६३५ जनाको मृत्यु भइसकेको छ ।

filter_none रोजगार
कतार सरकारले माग्यो नेपालसंग घरेलु श्रमिक, यस्ताे छ सुविधा प्रस्ताव

काठमाडौं, २४ असोज । कतारले नेपाल सरकारलाई घरेलु श्रमिकका रुपमा नेपाली कामार लैजाने इच्छा व्यक्त गरेको छ । यसअघि पनि कतारले नेपाबाट घरेलु कामदार लैजाने इच्छा व्यक्त गर्दै नेपाल सरकारलाई कामदार लौजाने बिषयमा सम्झौता गर्न आग्रह गरेको थियो ।

कतारले अन्य औपचारिक रुपमा लाँदै गरेको कमदार जसरी नै घरेलु क्षेत्रका लागि पनि कमदार लैजान लागेको हो । नेपाल सरकारले कतारसँग घरेलु श्रम क्षेत्रका लागि छुट्टै श्रम सम्झौता नभएको भन्दै केही समयअघिबाट श्रम स्वीकृतिमा रोक लगाएको थियो । सो कारण बर्षैदेखि रोजगारदातासँग रोजगार सम्बन्ध भएका श्रमिकहरू श्रम स्वीकृति नपाउने भएपछि स्वदेश आउन सकिरहेका छैनन् ।

हाल कतारमा ५० हजारभन्दा बढी नेपाली घरेलु कामदारका रुपमा रहेको तथ्याङ्कले देखाएको छ । कतारले पछिल्लो समय सहजै रोजगारी परिवर्तन गर्न पाउने र न्यूनतम तलब लागू गर्ने प्रावधान घरेलु श्रमिकको हकमा पनि लागू गरेर कामदारहरुलाई सहजता भने बनाइ दिएको छ । नेपालका तर्फबाट नीति अनुसा घरेलु कामादर लैजान सक्ने अवस्था नरहेपनि औपचारिक क्षेत्र जसरी नै घरेलु श्रमिक लैजाने कतारको चाहना रहेको छ ।

औपचारिक क्षेत्रभित्रै घरेलु श्रमिकलाई समेटिएपछि छुट्टै श्रम सम्झौता आवश्यक नपर्ने कतारको भनाइ छ । कतारको प्रस्ताव अनुसार आउँदो मार्चदेखि घरेलु श्रमिकलाई लैजानेगरी एक हजार रियाल तलब दिइने बताइएको छ । त्यस्तै दैनिक रूपमा बढीमा १० घण्टा काम र हप्तामा एक दिन बिदाको प्रबन्ध गर्ने कतारको भनाइ छ ।

सो बिषयमा नेपालका तर्फबाट पनि सकारात्मक प्रतिकृया दियएको छ । नेपाली श्रमिकको हितलाई ध्यान दिएर आवश्यक प्रक्रिया अगाडि बढाइने नेपाल पक्षका प्रतिनिधिरुको भनाइ छ ।

श्रम स्वीकृति सोमबारदेखि पुनः सुरु हुने

काठमाडौं, १८ असोज । कर्मचारीमा कोरोना सङ्क्रमण देखिएसँगै वैदेशिक रोजगार कार्यालय, काठमाडौंबाट बन्द गरिएको श्रम स्वीकृति सोमबारदेखि पुनः सुरु हुने भएको छ ।प्रवेशाज्ञाको अवधि सकिन लागेका तथा तत्काल गन्तव्य मुलुकमा पुग्न नसकी बेरोजगारी गुम्ने जोखिम भएका सेवाग्राहीको समस्यालाई ध्यानमा राखी सावधानीपूर्वक सीमित सेवा प्रदान गर्न लागिएको विभागले जनाएको छ ।

कार्यालयका एक कर्मचारीमा कोरोना सङ्क्रमण देखिएपछि वैदेशिक रोजगार कार्यालयबाट प्रदान गरिने सम्पूर्ण सेवा गत बुधबारदेखि बन्द गरिएको थियो । यसैबीच वैदेशिक रोजगार बोर्ड सचिवालयबाट प्रदान गरिने आर्थिक सहायता अर्को सूचना नभएसम्मका लागि बन्द गरिएको छ ।

बोर्ड सचिवालयमा कार्यरत कर्मचारीलाई कोभिड–१९ सङ्क्रमण भएको हुँदा सेवाग्राही तथा सेवा प्रदायकको स्वास्थ्य सुरक्षालाई दृष्टिगत गरी अर्को सूचना नभएसम्म सचिवालयबाट प्रदान गरिने आर्थिक सहायतासम्बन्धी सम्पूर्ण सेवा बन्द गरिएको छ ।

सम्बन्धित व्यक्तिले आवश्यक कागजातसहित स्थानीय तहमा निवेदन दिई कागजात रुजुपछि आधिकारिक इमेलबाट बोर्ड सचिवालयको इमेलमा प्राप्त भएमा सचिवालयले कागजात रुजु गरी सम्बन्धित व्यक्तिको बैंक खातामा आर्थिक सहायतावापतको रकम पठाउने बोर्डले जनाएको छ । सचिवालयबाट अत्यावश्यक सेवाअन्तर्गत गरिने शव ढुवानी सञ्चालन गरिएको बोर्डले जनाएको छ ।

विदेशमा ‘अनडकुमेण्ट’ कामदारको समस्या पीडादायी, महँगो हवाई टिकट झनै कष्टप्रद
  • नवराज चालिसे

काठमाडौं, ११ असोज । कोरोनाको कारण विदेशमा अलपत्र परेका नागरिकलाई सरकारले उद्धार गर्न नसक्दा उनीहरुको जीवन कष्टप्रद बनेको छ ।

खाडी मुलुक तथा मलेसियामा अलपत्र परेका नेपाली कामदारले महँगो हवाइ टिकट काटेर फर्कन नसक्ने अवस्था बनेपछि उनीहरुको जीवन झन बढी पीडादायी बनेको हो । एयरलाइन्स कम्पनीहरुले अहिले दोब्वर भन्दा बढी भाडा बढाएका छन् ।

रोजगारी गुमाएर महिनौदेखि बेखर्ची भएपछि कामदारले महँगो हवाई टिकट किन्न नसक्ने अवस्था बनेको हो । सरकारले अलपत्र परेको र रोजगारी गुमाएका कामदारलाई निशुल्क ल्याउन बिभिन्न संघसस्थाहरुले दवाव दिएका छन् ।

लेखक

सरकारी तथ्याङ्क अनुसार १ लाख ३० हजार ७ सय ९९ जना नेपाली नागरिकलाई तत्काल उद्धार गर्नु पर्ने अवस्था छ । खाडी मुलुक तथा मलेसियाका श्रम सहचारीका अनुसार महँगो हवाई टिकट काट्न नसक्ने भएपछि कामदार घर र्फकन पाएका छैनन् । सरकारी तथ्याङ अनुसार हाल सम्म निशुल्क टिकटमा मलेसियाबाट २ जना र बहराइनबाट १८ जना फर्किएका छन् । खाडी मुलुक तथा मलेसियाका दूतावासहरुले तत्काल उद्धार गनुपर्ने नागरिकको सूची तयार गरे पनि उनीहरुको उद्धार हुन सकेको छैन ।

श्रम स्वीकृति लिएर गएका डकुमेण्ट कामदार भन्दा पनि श्रम स्वीकृति नलिकन बिभिन्न माध्यमबाट बिदेश पुगेका कामदारको समस्या झन बढी पीडादायी बनेको छ । कम्पनी बन्द भएर रोजगारी गुमाएका, श्रम सम्झौता सकिएर र कागजपत्र नभएका कामदारलाई नेपाल फर्काउन कतिपय देशका सरकारले आग्रह समेत गरेका छन । तर नेपाल सरकारले बिदेशमा अलपत्र कामदारलाई निशुल्क फर्काउन सकेको छैन् ।

वैदेशिक रोजगार ऐन र व्यवस्था 

बैदेशिक रोजगार ऐन २०६४ को दफा ७५ को १ मा बिदेशमा रोजगारीमा गएर कम्पनीले तलव नदिएमा वा काम नपाएको खण्डमा बिदेश पठाउने म्यानपावर कम्पनीले उद्धार गनुपर्ने ब्यवस्था छ ।

त्यसैगरी बैदेशिक रोजगार ऐनको दफा ७५ को २ मा रोजगारीमा गएको अवस्थामा युद्ध वा महामारी वा कुनै बिपत परेको खण्डमा सरकारले उद्धार गर्नु पर्ने भन्ने ब्यवस्था छ ।

ऐनको दफा ३० मा श्रमिक कल्याणकारी कोषको रकमबाट अलपत्र परेका नागरिकको उद्धार गर्न सकिने ब्यवस्था छ । सरकार आफैले पनि बिदेशमा कारोना भाइरसको कारण अलपत्र परको नागरिकको उद्धार गर्ने भनेको छ । तर अलपत्र नागरिकले महँगो हवाई भाडा तिरेर आउन सक्ने अवस्था छैन । कल्याणकारी कोषमा रहेको यो रकम कसैले पनि दुरुपयोग गर्न सक्दैन ।

वैदेशिक रोजगार कल्याणकारी कोष

रोजगार प्रर्वद्धन बोर्डमा बिदेश जाने श्रमिकहरुले बुझाएको रकम कल्याणकारी कोषमा करिव ६ अर्ब रुपैयाँ छ । बिदेश जाने प्रत्येक श्रर्मिक कामदारले प्रति ब्यक्ति १५ सयदेखि २५ सय सम्म बोर्डलाई बुझाएका हुन्छन । यो कोषको रकम बिदेशमा श्रम स्वीकृत लिएर गएको नेपाली श्रमिकको आफनो रकम हो । करिव ६ अर्ब कोषमा रहेको रकम श्रमिकहरुलाइृ अप्ठ्यारो परेको बेला प्रयोग गर्न सकिने गरी राखिएको हुन्छ । तर अहिले कोरोना महामारीको बिपत्तिमा परेका श्रमिकहरु अलपत्र परेर आफनो देश फर्कन समेत नपाएको अवस्थामा समेत खर्च हुन सकेको छैन् ।

– बिदेशमा अलप परेका कामदारलाई महँगो हवाई टिकट काट्न सक्ने अवस्था नहुँदा सरकारले कल्याणकारी कोषको रकम प्रयोग गरेर भएपनि अप्ठ्यारो परेको नागरिकको उद्धार गर्न नसके पछि सरकारको चौतर्फी बिरोध भएको छ ।

– बैदेशिक रोजगारीमा गरिएको एक अध्ययन अनुसार हरेक दिन १५ सय जना श्रमिकको श्रम स्वीकृतिको समस्या हुने गरेको छ ।
अध्ययन अनुसार ३६ प्रतिशतको श्रम स्वीकृतिको समस्या छ ।

– ३६ प्रतिशतले तलव नपाएको र कम्पनीमा आउने बिभिन्न समस्या भोग्ने गरेका छन् ।

– ३२ प्रतिशत श्रम स्वीकृति पाएर पनि बिभिन्न कारणबाट ठगिएका छन ।

– १५ प्रतिशत उद्धार गर्नुपर्ने अवस्थामा छन् (अलपत्र परेको हवाई टिकट नपाएको, खर्च नभएको अवस्था) ।

– १२ प्रतिशतको मेडिकल फेल र आर्थिक पक्ष संग सम्बन्धित समस्या छ ।

एक तथ्याङ अनुसार श्रम स्वीकृति लिएर बिश्वका बिभिन्न देशमा करिव ४० लाख भन्दा बढी नेपाली कामदार रहेका छन । त्यसैगरी नेपालबाट गैरकानूनी तरिकाबाट बिदेशमा गएर बसेकाहरुको संख्या पनि करीव ४० लाखको हाराहारीमा रहेको छ ।

बैदेशिक रोजगारीमा जानेहरुको सबै भन्दा ठूलो संख्या खाडी मुलुक र मलेसियामा रहेको छ । बैदेशिक रोजगार बिभागले उपलब्ध गराएको पछिल्लो तथ्याङ्क अनुसार,

श्रम स्वीकृति लिएर गएका श्रर्मिक कामदारको विवरण –

  • कतारमा ३ लाख ५० हजार भन्दा बढी
  • साउदीमा ३ लाख ५० हजार भन्दा बढी
  • युएइ २ लाख ७५ हजार
  • कुवेतमा १ लाख
  • ओमान ५० हजार भन्दा बढी
  • बहराइनमा १ लाख ५० हजार
  • मलेसिया ३ लाख ५० हजार
    (श्रम स्वीकृतिको आधारमा )

एक अध्ययन अनुसार खाडी, मलेसिया, अफ्रिकी देश, युरोपेली मुलुक, जापान,कोरिया, अष्टे«लिया,अमेरिका लगायतका देशमा अनडकुमेण्ट नेपालीको संख्या डकुमेण्टको भन्दा पनि दोब्वर भएको अनुमान गरिएको छ ।

त्यसैगरी गैरकानूनी तरिकाले रहेको नेपाली श्रमिक तथा नागरिकको समस्या निकै जटिल रहेको छ । लेवनान, इजरायल, इराक इरान, धाना, केन्या तथा बिश्वका बिभिन्न मुलुकहरुमा गैरकानूनी तरिकाले रहेको नेपाली नागरिकको एकिन तथ्याङ छैन । युरोपेली देशमा पनि ठूलो संख्यामा गैर कानूनी र लुकीछिपी बस्नेहरुको संख्या बाक्लै छ । उनीहरु अहिले पनि भिषाको म्याद सकिएको, प्रहरीको नियन्त्रणमा रहेको हुदाँ लुकीछिपी बस्नेको सख्या खाडी मुलुक मात्र नभएर युरोपेली देश,अष्ट्रेलिया, अफ्रिाका लगायतका देशमा बाक्लो संख्यामा रहेका छन् ।

अनुगमन र कारवाहीमा सुस्तता 

बिदेश जाने नेपाली श्रमिक कामदारको बिषयमा स्पष्ट मापदण्ड, आवश्यक तयारी र कानूनी पक्षको समेत कुनै पनि ख्याल गरिदैन । म्यानपावर कम्पनीले पठाउने कामदारलाई कुन कम्पनीमा के काम गर्ने कस्तो काम गर्ने र त्यसको सेवासुविधा र हुनसक्ने जोखिमको बिषयमा कुनै पनि तयारी गरेको पाइदैन । बैदेशिक रोजगार बिभाग तथा श्रम मन्त्रालयले बैदेशिक रोजगारको क्षेत्रमा काम गर्ने म्यानपावर कम्पनीहरुको काम र उनीहरुको जिम्मेवारीलाई कानूनी दायरामा ल्याउन सकेको छैनन् । ठूलो संख्यामा नेपाली श्रमिक म्यानपावरबाट ठगिएका पनि छन ।

उनीहरको बास्तबिक अवस्था र कारण बुझेर सरकारले म्यानपावर कम्पनीहरुको अनुगमन गर्न सकेको देखिदैन । म्यानपावर कम्पनीहरुलाई थप जिम्मेवार र मर्यादित बनाउन सकेको देखिदैन । उनीहरुको काम र प्रकृतिलाई राज्यले अनुगमन र कानूनी दायरामा ल्याउन सकेको छैन् ।

कोरोनाको प्रभाव

बिश्वब्यापी रुपमा फैलिएको कोरोना महामारीको प्रकोपमा नेपाली कामदार परेका छन् । कोरोनाको कारण सयौ कम्पनी बन्द भए । कम्पनी बन्द भए पछि नेपाली कामदार श्रमिकले रोजगारी गुमाउन बाध्य भएका छन् । कोरोनाबाट संक्रमित भएका कामदारको एकिन संख्या पनि सरकारसंग छैन् । खाडी, मलेसिया तथा अन्य देशमा रहेका नेपाली दूतावासहरुले पनि कोरोनाबाट कति संख्यामा प्रभावित भए भन्ने बिषयमा तथ्याङ राख्न सकेको देखिदैन् । कोरोनाबाट संक्रमित भई बिरामी परेका, ज्यान समेत गुमाएका नेपाली नागरिकको खोजी र उनीहरुलाई सहयोग गर्नु बिदेशस्थित दूतावासहरुको जिम्मेवारी पनि हो ।

सरकारले कोरोना प्रभावित नेपाली श्रमिक तथा कामदारको रेकर्ड राखेर उनीहरुको अवस्था र परिवारको समेत पहिचान गर्न सकेको अवस्थामा कोरोनाबाट संक्रमित कामदारलाई समेत राहत मिल्न सक्छ ।

समन्वयको अभाव

सरकारी निकायहरुको समन्वयको अभावको कारणले गर्दा पनि बैदेशिक राजगारीमा गएका कामदारहरुले बढी दुःख कष्ट झेल्नु परेको छ । बिदेशमा श्रमिकको रुपमा गएका नेपाली श्रमिक कामदार तथा बैदेशिक रोजगारको क्षेत्रमा भएको समस्यालाई कसले हेर्ने भन्ने पनि अन्यौलमा छ । श्रम मन्त्रालय, परराष्ट्र मन्त्रालय र पर्यटन तथा नागरिक उड्यन मन्त्रालयबीच आपसमा समन्वय नहुँदा बिदेशमा नेपाली श्रमिक कामदारले सास्ती भोगेका छन् ।

बिदेशस्थित दूतावास, श्रम कन्सुलरको कार्यालय र पर्यटन मन्त्रालय बीच पनि समन्वय भएको पाइदैन् । अलपत्र कामदार महँगो हवाई टिकटको कारण नेपाल फर्कन सकेको छैनन । उनीहरुलाई सस्तोदरमा वा निशूल्क हवाई टिकटमा समेत नेपाल ल्याउनु पर्ने हुन्छ तर सरकारी निकायहरु बीच पनि समन्वय नहुदाँ उनीहरुले दुःख पाएका छन् । देशको अर्थतन्त्रमा महत्वपूर्ण हिस्सा रेमिट्यान्सको छ तर देशमा रेमिट्यान्स भित्रयाउने बिदेशमा रहेको युवाको बिषयमा किन सरकार र राजनीतिक नेतृत्व गम्भीर बन्न सकेनन् ।

filter_none विचार/विश्लेषण

चाडबाडमा मात्र अनुगमन : उपभोक्ताप्रति सरकारको दायित्व सधैँका लागि होइन र ?

  • अभिषेक कुमार

मुलुकमा चाडर्पव नजिकिँदै गर्दा बजार अनुगमनतर्फ सरकारको ध्यान जाने गरेको देखिन्छ । अरुबेला भने सरकार कानमा तेल हालेर बसेको हुन्छ भन्दा पनि फरक नपर्ला ।

सरकारले समय समयमा यस्तो विषयमा ध्यान दिएमा सबैले फाइदा लिन सक्नेमा दुई मत रहदैन । उत्पादक, उपभोक्ता र सरकार बजारका तीन स्तम्भहरु हुन् । उपभोक्ताहरु उत्पादनको उपयोगको लागि भुक्तान गर्छन् । त्यसैले पनि उपभोक्ताको भूमिका सबैभन्दा महत्वपूर्ण हुन्छ । उत्पादनलाई ब्रान्ड बनाउनमा पनि ठूलो भूमिका उपभोक्ताले नै खेलेका हुन्छन् ।

हर्लिक्स एक ७० वर्ष पुरानो र ओरियो १०८ वर्ष पुरानो ब्रान्ड हो । हरेक परिवारका पुस्ताहरुले यी ब्रान्डहरूको उपभोग गर्दै आएका छन् । त्यसैले पनि मानिसहरू भावनात्मक रूपमा यी ब्रान्डहरूमा संलग्न हुन्छन् तर जब यी ब्रान्डहरूबारे नकरात्मक कुरा गरिन्छ अनि मानिस अथवा उपभोक्ताहरुले आफ्नो विश्वासमा ठेस लागेको महसुस गर्छन र दुखित हुन्छन् । यो ब्रान्डको भावनात्मक पक्ष हो ।

स्वास्थ्यका लागि म्याद गुज्रेको खाद्य पदार्थले एकातिर स्वास्थ्यमा त असर गर्छ नै त्यसमाथि यस्ता उत्पादनले स्वाद पनि गुमाइसकेको हुन्छ ।
खाद्य वस्तुको उपभोग्य मितिको बारेमा जानकारी लिनु उपभोक्ताको अधिकार हो । कुनै पनि सामान किन्नुअघि र कुनै उत्पादन लिन अस्वीकार गर्नुअघि हरेक उपभोक्ताले मितिबारे राम्रो जानकारी लिन आवश्यक छ ।

नेपालको सन्दर्भमा हाम्रा धेरै उपभोक्ताहरू अंग्रेजी लेबल पढ्न नसक्ने यर्थाथप्रति पनि ध्यान दिन जरुरी छ । तर यहाँ जिम्मेवारी उपभोक्तासंग मात्र नभइ विक्रेतासंग पनि जोडिएको हुन्छ । केही डिपार्टमेन्टल स्टोरमा म्याद गुज्रेको सामग्रीलाई सूचना दिएर अलग्गै राख्ने गरिन्छ । ग्राहक तथा उपभोक्ता बढीजसो हतारमा नै सामान किन्ने हुँदा यस्तो व्यवस्थापन उनीहरुका लागि सहज हुन्छ तर सबै डिपार्टमेन्टल र पसलहरुमा यस्तो व्यवस्था गरिएको पाइदैन । जस्ले गर्दा हतारमा लिने ग्राहक र उपभोक्ता मारमा पर्छन् ।

नेपालजस्ता अनिश्चयले भरिएको ठाउँमा खाद्य उत्पादन र यसकाे बजारको बारेमा धेरै पक्षमा ध्यान पुर्याउन आवश्यक छ । लकडाउन, बन्दलगायतका धेरै अवरोधकहरुलाई पनि उत्पादकले ध्यान दिनुपर्ने देखिन्छ । जसमा अन्ततः सबैभन्दा बढी सरोकार उपभोक्ताको हितसँग गाँसिएको हुन्छ ।

प्रतिष्ठित ब्रान्ड लगायत एफएमसीजी क्षेत्रको बजारमा कुनै पनि उत्पादन वितरण गर्ने नेपाली कम्पनीहरूले थोरै मार्जिनमा काम गर्छन् । उनीहरूले केही कमाउन पनि धेरै उत्पादन बेच्नुपर्ने अवस्था विद्यमान छ । बिग्रेका, सडेगलेका र म्याद सकिएका एवं हराएका उत्पादनको मूल्य पनि चुकाउनुपर्ने हुँदा नाफाको खोजीमा रहेका उनीहरुले अन्ततः उपभोक्तामाथि नै त्यो नाफाको भार लाद्न सक्छन् । जस्ले उपभोक्ताले वास्तविक भन्दा महंगो मूल्य चुकाउनु पर्ने गरेको छ ।

अविभावक कम्पनीले क्षतिग्रस्त र म्याद समाप्त भएको प्रतिपूर्तिको प्रतिशतमा क्याप राखेको हुन्छ । यसले यी स्थानीय कम्पनीहरूलाई कडा स्थानमा राख्छ । नेपालजस्तो मुलुकमा जहाँ अनिश्चितता उच्च छ, कुनै पनि खाद्य उत्पादनहरू एक वर्षभन्दा कम म्याद राखिएकाे आउँछन् । २ अथवा ३ महिनासम्म कारखानाबाट उत्पादनका लागि ट्रान्जिट हुने समयावधि हो ।

नेपालजस्ता अनिश्चयले भरिएको ठाउँमा खाद्य उत्पादन र यसकाे बजारको बारेमा धेरै पक्षमा ध्यान पुर्याउन आवश्यक छ । लकडाउन, बन्दलगायतका धेरै अवरोधकहरुलाई पनि उत्पादकले ध्यान दिनुपर्ने देखिन्छ । जसमा अन्ततः सबैभन्दा बढी सरोकार उपभोक्ताको हितसँग गाँसिएको हुन्छ ।

बिक्री पूर्वानुमान राम्रोसँग हेक्का गर्नुपर्नेछ, नेपालजस्ता देशहरूमा उत्पादनहरू प्राप्त गर्ने बाटाहरु धेरै भएको पाइएको छ । कुनै एक उत्पादन नेपालमा यति विक्रि हुन्छ भनेर अनुमान गरेर ल्याउने आधिकारिक विक्रेताको अनुमान त्यतिखेर फरक पर्छ , जब अन्य अबैध बाटो र च्यानलहरुबाट पनि ती विक्रेताले नेपालमा ल्याएका उस्तै उत्पादनहरु भित्रने गर्छन । जसले पहिलो कम्पनीको बिक्री पूर्वानुमानलाई निश्चय नै गडबड गरिदिन्छ । नेपालमा भारतबाट आउने कतिपय उत्पादनहरू अरब मुलुकहरुबाट पनि भित्रिने गरेको पाइएको छ । जसले  भारतबाट नेपाल भित्र्याउनेको पूर्वानुमान नमिल्दा बजारमा पनि असर पार्ने गरेको र त्यसकाे प्रभाव सोझै उपभोक्तामा पर्ने गरेको छ ।

सरकार मुख्य गेट हो, जसले आउटलेटमा पु-याउनुअघि र अन्तमा उपभोक्तामा उत्तम उत्पादन प्रवाह गर्न सक्दछ । त्यसैले पनि सरकारले नेपाल भित्रिने यस्ता उत्पादनहरु भन्सार अर्थात् ट्रान्जिट पोइन्टमा नै कडाइ गरेर उत्पादनको विश्वसनीयतामाथि निगरानीमा कडाइ गर्न आवश्यक छ । बजारमा त्यस्ता पक्ष पनि हाबी छन्, जसको काम भनेको कम दरमा त्यस्ता उत्पादनहरू किन्नु हो र बजारमा ठूलो मात्रामा प्रवाह गर्नु हो । जस्को उद्देश्य जनस्वास्थ्य र ब्रान्ड प्रतिष्ठामा क्षति र्पुयाउनु पनि हो । बजारमा हुने यो खेलप्रति पनि सरकारी निकायको निगरानी उत्तिकै हुन आवश्यक देखिएको छ ।

सरकारले तुरुन्तै म्याद सकिएको र क्षतिग्रस्त उत्पादनहरूमा करहरूको पुनःपूर्तिको नोटिस लिनुपर्छ । जसले कम्पनीहरूलाई बाहिर आउन, नोक्सान नष्ट गर्न र सार्वजनिक स्वास्थ्य पुनर्स्थापना गर्न प्रोत्साहित गर्दछ।

दोस्रो महत्त्वपूर्ण उपायमा सरकार रहेको छ । जसले म्याद सकिएको उत्पादनलाई उत्पादनमा पुग्न निरुत्साहित गर्न सक्दछ त्यस्तो उत्पादनहरूमा तिरेको करलाई फिर्ता लिएर । यस्तोमा सरकारले ड्यामेज अर्थात विग्रेका खाद्य सामग्री लिने करमा उदारता देखाए वा हटाए यस्को सोझो प्रभाव उपभोक्ताको हितमा नै जोडिएको हुन्छ । एउटा विस्कुटमा लिने सरकारले लिने करले नै बजार भाउ निर्धारण गर्ने हुँदा यस्तो वस्तुमा लिने कर मिनाह गरे उत्पादक कम्पनीले उपभोक्तासंग खराब भएको वस्तुको लागत अवश्य जोड्दैन । तर यस्ता उत्पादनले बारम्बार ड्यामेज देखाएर सरकारबाट छुट लिने झुट शैली अपनाउनेतर्फ भने सरकार सजग हुन जरुरी छ ।

जसले अनावश्यक रूपमा उत्पादनको लागत जोड्छ, त्यसले उपभोक्ताकाे गोजी थप खत्तम पार्न सक्छ । शून्य वा न्यूनतम कर लगाएमा उपभोक्तालाई कम दरमा राम्रो वस्तुको खरिद गर्न अवश्य सहयोग पुग्छ । आयात उत्पादनको कम लागतले स्थानीय कम्पनीहरूलाई नोक्सान नष्ट गर्न प्रोत्साहित गर्न सक्छ किनभने घाटा न्यूनतम हुनेछ ।

सरकारले तुरुन्तै म्याद सकिएको र क्षतिग्रस्त उत्पादनहरूमा करहरूको पुनःपूर्तिको नोटिस लिनुपर्छ । जसले कम्पनीहरूलाई बाहिर आउन, नोक्सान नष्ट गर्न र सार्वजनिक स्वास्थ्य पुनर्स्थापना गर्न प्रोत्साहित गर्दछ।

गलत कम्पनीमा संलग्न हुने कम्पनीहरूलाई दण्डको व्यवस्था पनि उत्तिकै आवश्यक छ । यस्तो प्रक्रिया दसैं र तिहार जस्तो चाडवाडको समयमा मात्र नभइ वर्षभरि नै भएमा बजारमा म्याद सकिएको सामग्रीहरु बेचिरहने अवस्थालाई निकै कम गर्न सकिनेछ ।

(लेखक एफएमसीजी एक्स्पर्ट हुनुहुन्छ)

सम्झनामा निर्मला : ‘कतै भोलि म त हुने होइन अर्की निर्मला ?’

  • राेनिशा फुयाल

आजभोलि मलाई डर लाग्न थालेको छ । हिजोसम्म बेपर्वाह दौडिने मेरा पैतालाहरु अचेल घरको चार दिवारबाट बाहिर टेक्दा समेत काँप्न थालेका छन् । हिजोसम्म ठाडो अडिने मेरो शीर अचेल मर्दको एक नजरमा झुक्न थालेको छ । अचेल आफ्नै मनले आफैसँग प्रश्न गर्न थालेकाे  छ- ‘म कहाँ र कोसँग सुरक्षित छु ?’

हरेक दिन सुन्छु/पढ्छु/देख्छु बलात्कारका घट्नाहरू-

– आफ्नै बाबुद्वारा छोरीमाथि बलात्कार…
– सुसराद्वारा बुहारीमाथि बलात्कार…
– आफ्नै दाजुबाट बहिनीमाथि बलात्कार…
– शिक्षकद्वारा विद्यार्थीमाथि बलात्कार…
– आफ्नै घरभित्र महिला बलात्कृत…
– खुल्ला चौरमा सामुहिक बलात्कार…
– बसभित्र बेहाेस बनाएर बलात्कार…

उफ्, जताततै बलात्कार नै बलात्कार !

म अचेल सम्झिन्छु, न्याय कुरिरहेकी निर्मलाकाे अात्मालाई ।  लाग्छ, कतै भोलि मैले पनि उनीजसरी नै न्याय कुर्नपर्ने त होइन ? हजुर दुई वर्ष बितिसक्यो न्यायको बाटो हेर्दाहेर्दै । सेलाइसके हिजो निर्मलाको न्यायको लागि तातिएका सडकरु । मौन भैसके हिजो बुलन्द भएका आवाजहरु । अनि थाकिसके न्याय पर्खिरहेका आँखाहरु । अफसोस्- बढ्दै छन् त निर्मलाझै निमोठिएका नानीहरू ।

म सम्झिन्छु- मन्दिरभित्र मारिएकी सम्झनालाई । लाग्छ, ईश्वरले त उसको अस्मिता जोगाउन सकेनन्, म कसको आश गर्नु ? यो सरकारको, जो मुर्तिझैँ मौन छ ?

हजुर मलाई रत्तिभर पनि आश छैन कसैको । प्यारी सम्झना, तिमी पनि आश नगर्नु । सुन्नेवाला छैनन् यहाँ कसैले हाम्रो चित्कारलाई । बुझ्नेवाला छैनन् कसैले हामीमाथिकाे उत्पीडनलाई । बस्, सम्झिनु- तिमी अर्की निर्मला थियौ, जसलाई निमोठेर फालियो । जबसम्म मौन बसेको सरकार बोल्दैन, यहाँ कसैलाई पनि न्याय मिल्दैन ।

आज हरेकलाई यहीँ डर छ- ‘कतै भोलि म त हुने होइन अर्की निर्मला ?’ हरेक पुरुष सम्भावित बलात्कारी हुन् भन्न मिल्दैन तर हरेक नारी सम्भावित निर्मला नहोलिन् भन्न सकिने अवस्था छैन !

सन्दर्भ विश्व मानसिक स्वास्थ्य दिवस : मानसिक स्वास्थ्यमा लगानी र पहुँच वृद्धि अहिलेको आवश्यकता
  • गोपाल ढकाल

नेपालमा पनि ६० लाखभन्दा बढी नेपालीहरू कुनै न कुनै किसिमको मनोसामाजिक समस्या एवं मानसिक रोगबाट प्रभावित भएको अनुमान गरिएको छ ।

नेपाल स्वास्थ्य अनुसन्धान परिषद्ले हालै मात्र सार्वजनिक गरेको मानसिक स्वास्थ्य सर्वेक्षणमा ४.३ प्रतिशत वयस्कहरुमा मानसिक स्वास्थ्य समस्या रहेको पाइएको छ । सर्वेक्षणले १० प्रतिशत वयस्कमा आफ्नो जीवनकालको कुनै न कुनै समयमा मानसिक स्वास्थ्य समस्यामा रहेको देखाएको छ । सर्वेक्षणमा किशोर किशोरीमा मानसिक स्वास्थ्यको अवस्था हेर्दा ५ दशमलब २ प्रतिशत किशोर किशोरीमा मानसिक समस्या भएको पाइएको छ ।

मानसिक स्वास्थ्यका विषयमा जनचेतना फैलाउने, यस क्षेत्रमा भएका समस्या, चुनौती एवं उपलब्धिका विषयमा छलफल तथा पैरवी गर्ने जस्ता विविध उद्देश्यका साथ प्रत्येक वर्ष १० अस्टुबरका दिन विश्व मानसिक स्वास्थ्य दिवस मनाइँदै अइरहेको छ ।

विश्व मानसिक स्वास्थ्य संघको अगुवाइमा सन् १९९२ देखि विश्वभरि नै यो दिवस मनाउन थालिएको हो । यो वर्षको विश्व मानसिक दिवसको नारा ‘सबैको लागि मानसिक स्वास्थ्य : प्रर्याप्त लगानी, व्यापक पहुँच ! जसलाई पनि, जहाँ पनि !’ रहेको छ ।

नेपालमा मानसिक स्वास्थ्यको अवस्था

नेपालमा मानसिक स्वास्थ्यको क्षेत्र अझै पनि ओझेलमा परेको छ । मानसिक रोगीलाई अपहेलना गर्ने, उपचारबाट वञ्चित गराउने, बाँधेर वा थुनेर राख्ने, खान नदिने, काम र जिम्मेवारी तथा अधिकारबाट वञ्चित गराउने, भुत-प्रेत वा बोक्सी लाग्यो भनेर उपचारको नाममा तातो पन्युले डाम्ने जस्ता अमानवीय व्यवहार गर्ने गरेको समेत देखिन्छ ।

हाम्रो समाजमा मानसिक स्वास्थ्य प्रति व्यक्तिको बुझाइ, धारणा, सोचविचार अझै पनि सकारात्मक हुन सकेको छैन । मानसिक स्वास्थ्यलाई कलंकको रुपमा हेरिन्छ। मानसिक स्वास्थ्य समस्या देखापर्दा कुल बिग्रेको, देउता चढेको, माता चढेको, बोक्सी लागेको, धामी उत्रेको भन्दै नजरअन्दाज गर्ने परिपाटी हाम्रो समाजमा अझै पनि विद्यमान रहेको छ ।

जैविक-रासायनिक, सामाजिक एवं मनोवैज्ञानिक कारणले मानसिक समस्या देखापर्ने गर्छ ।

बदलिँदो समाजिक परिवेश, वैदेशिक रोजगारी, बेरोजगारी, गरिबी, आधुनिकीकरण, सामाजिक सञ्जालको प्रभाव, लागु-पदार्थको सेवन, पारिवारिक झमेला, लैङ्गिक हिंसा, घरेलु हिंसा, यौन शोषण, बलात्कार, लाञ्छना, लैङिगक विभेद, अन्धविश्वास, गलत प्रथा, राजनीतिक अस्थिरताजस्ता कारकतत्त्वले नेपालमा पनि मानसिक स्वास्थ्य समस्या बढ्दै गएको देखिन्छ ।

शिक्षा र चेतनाको कमी, मानसिक स्वास्थ्यका क्षेत्रमा विद्यमान अन्धविश्वास, दक्ष जनशक्तिको कमी, सरकारी उपेक्षा, बजेटको अभाव, दातृ निकायको यस क्षेत्रमा आँखा पर्न नसक्नु, राष्ट्रिय मानसिक स्वास्थ्य नीति नहुनुजस्ता कारणबाट मानसिक स्वास्थ्यको क्षेत्रमा सोचेजस्तो प्रगति हुन सकेको छैन ।

नेपालमा विद्यालय तहमा मानसिक स्वास्थ्यका विषयमा अझै पनि पठनपाठन हुन सकिरहेको छैन। यथापि हालै मात्र प्रतिनिधि सभाको महिला तथा सामाजिक समितिले विद्यालयस्तरको पाठ्यक्रममा मानसिक स्वास्थ्यलाई समेट्न सरकारलाई निर्देशन दिएको छ ।

नेपालमा मानसिक स्वास्थ्यको क्षेत्रमा राज्यका तर्फबाट पनि पर्याप्त लगानी हुन सकिरहेको छैन ।

मानसिक स्वास्थ्यको क्षेत्रमा काम गर्ने मनोचिकित्सक, मनोविद, मनोपरामर्शदाता, सामाजिक कार्यकर्ता, साइक्याट्रिक्स नर्सजस्ता जनशक्ति अत्यन्तै न्यून छन् । जति पनि जनशक्ति छन, ती पनि शहरकेन्द्रित मात्र छन् । दुरदराज र स्थानीय तहसम्म यसक‍ो पहुँच पुग्न सकिरहेको छैन । नेपालजस्तो विकासोन्मुख देशमा त ५ जना मानसिक रोगीमध्ये ४ जनाले उपचार नै नपाउने अवस्था रहेको छ ।

कोरोनाको कहरले निम्त्याएको मानसिक स्वास्थ्य समस्या

अहिले कोरोना भाइरसको प्रकोपले विश्व नै आक्रान्त बनेको छ । कोरोना भाइरसको महामारीले विश्वव्यापी रुपमा गम्भीर मनोसामाजिक असर सिर्जना गरेको छ ।

महामारी सुरु भएपछि मानसिक स्वास्थ सेवाको माग अत्यधिक बढेको छ । आफन्तसँगको वियोग, आइसोलेसन, आयमा भएको ह्रास र त्रासका कारण मानसिक स्वास्थ्य प्रभावित भएको छ । कतिपय मानिसहरु अत्यधिक मदिरापान, लागु औषध सेवन, अनिद्रा तथा छटपटीजस्ता समस्याले प्रभावित भएका छन् ।

कोभिड–१९ ले विश्वका ९३ प्रतिशत राष्ट्रमा सघन मानसिक स्वास्थ सेवा अवरुद्ध भएको विश्व स्वास्थ्य संगठनको एक सर्वेक्षणले देखाएको छ । विश्वका १ सय ३० राष्ट्रमा गरिएको अध्ययनले महामारीका कारण मानसिक स्वास्थ सेवाको पहुँच नराम्ररी प्रभावित भएको र विश्वले तत्काल थप लगानी गर्नुपर्ने देखाएको छ ।

उक्त सर्वेक्षणमा ६० प्रतिशत राष्ट्रमा मानसिक स्वास्थ सेवा प्रभावित रहेको र विशेषगरी बालबालिका, किशोर र पौढ बढी प्रभावित रहेको देखिएको छ। यसैगरी, ६७ प्रतिशत जनसंख्याले काउन्सिलिङ तथा साइकोथेरापी सेवा नपाएको देखिएको छ ।

नेपालमा पनि टिपिओ नामक संस्थाले लकडाउनको अवधिमा गरेको सर्वेक्षणमा करिब ५० प्रतिशत मानिसमा कुनै न कुनै प्रकारको मानसिक समस्याको लक्षण देखिएको छ ।

स्वास्थ्य अनुसन्धान परिषद् नेपालले गरेको एक अनुसन्धानमा कोरोना भाइरस महाव्याधिका कारण नेपालमा फ्रन्टलाइनमा खटिने २९ प्रतिशत चिकित्सक, नर्स र ल्याबमा काम गर्ने स्वास्थ्यकर्मीमा डिप्रेसनको लक्षण देखिएक‍‍ो छ । उक्त अनुसन्धानमा ३५.७ प्रतिशतमा एन्जाइटी र १७.१ प्रतिशतमा साइकोलोजिकल डिस्ट्रेस रहेको पाइएको छ ।

मानसिक स्वास्थ्यको सम्बर्द्धनका उपाय

– शारीरिक रोगझैँ मानसिक स्वास्थ्य समस्यालाई पनि सहज रुपमा लिनुपर्छ।
– मानसिक रोग निको हुने रोग हो । औषधीको सेवन, मनोपरामर्श तथा पुनर्स्थापनाजस्ता उपचार विधिद्वारा यो रोगको उपचार सम्भव छ ।
– धर्म परिवर्तन गरेर, भाकल गरेर, धामीझाँक्री  लगाएर, मानसिक रोग निको हुँदैन। बेलैमा यसका विज्ञलाई देखाउनुपर्छ ।
– मानसिक रोग , आत्माहत्याप्रतिको गलत धारणालाई हटाउन यस विषयमा चेतनामुलक कार्यक्रमहरु सञ्चालन गर्नुपर्छ । यस विषयमा अभियान नै सञ्चालन गर्नु जरुरी देखिन्छ ।
– मानसिक स्वास्थ्यको बजेट नगन्य अवस्थामा छ, यसलाई वृद्धि गर्नु जरुरी छ ।
मानसिक स्वास्थ्यमा एक अमेरिकी डलर बराबरको लगानीले चार अमेरिकी डलर बराबरको प्रतिफल दिन सक्ने एक अध्ययनले देखाएको छ ।
– मानसिक स्वास्थ्यको क्षेत्रमा काम गर्ने जनशक्तिको कमीलाई वृद्धि गर्नुपर्छ । मानसिक स्वास्थ्य कार्यकर्ता निर्माण गर्नुपर्छ । स्थानीय तहसम्म मानसिक स्वास्थ्य सेवा पुराउन जरुरी देखिन्छ ।
– प्रकृतिक विपत्ति आइपर्दा , रोगव्याधि फैलिँदा, दुर्व्यवहार, अन्याय, विभेद र लान्छनाजस्ता जीवनमा कठिन अवस्थामा मानसिक समस्या पर्ने सम्भावना बढी हुने भएकाले प्रभावित व्यक्ति र समुदायलाई बेलैमा मनोसामाजिक सेवा-सहयोगको व्यवस्था राज्यले तत्काल गर्नुपर्छ ।
– विद्यालय तहमा मानसिक स्वास्थ्यका विषयमा पठनपाठन तत्काल सुरु गर्नुपर्छ ।
– विद्यालयहरु बालमैत्री बनाउनुपर्छ। विद्यार्थीलाई जीवन उपयोगी सीप सिकाएर मनोसामाजिक समस्याको जोखिमलाई कम गर्न सकिन्छ ।
– वैदेशिक रोजगारीमा जाने युवाहरुको लागि मानसिक स्वास्थ्य तालिम, तनाव व्यवस्थापन सम्बन्धी सीप सिकाउन अत्यन्तै जरुरी देखिन्छ ।
– आफ्नो मानसिक स्वास्थ्य अवस्थाप्रति व्यक्ति स्वयं पनि सचेत र चनाखो हुनुपर्छ । आत्माहत्या र मानसिक रोगको बारेमा खुलेर कुरा गर्नुपर्छ ।
– मानसिक स्वास्थ्यलाई सबल बनाउन आफ्नो दैनिक रहनसहन, खानपान, जीवनशैलीमा सुधार ल्याउनुपर्छ, जीवनमा अप्ठेरो अवस्था आइपर्दा आफन्त, साथीभाइ र विज्ञको आवश्यक सहयोग लिन ढिला गर्नु हुँदैन ।
– मानसिक स्वास्थ्यको सम्बर्द्धन र प्रवर्द्धनका लागि सबै निकायबीच सहकार्य हुनु जरुरी देखिन्छ । सबै सरोकारवाला व्यक्ति, निकाय संघ-संस्थाहरुबीच ऐक्यबद्धताको जरुरत छ ।
– मानसिक स्वास्थ्यको सम्बर्धन र प्रवर्धन तथा आत्महत्याको रोकथाममा सञ्चारमाध्यमको महत्वपूर्ण भूमिका रहन्छ । यसमा सञ्चार माध्यमहरुले संवेदनशील भएर सकारात्मक भुमिका खेल्नुपर्छ ।

(लेखक ढकाल मार्क नेपाल मनोसेवा केन्द्रमा कार्यरत हुनुहुन्छ)

कहाँ चुक्यो ‘गाउँ-गाउँकाे सिंहदरबार’ ?
  • नारायण अर्याल

‘गाउँ-गाउँमा सिंहदरबार, दैला-दैलामा सरकारी सेवा !’ संघीयताको मर्म यही थियो । अनि गत निर्वाचनको नारा पनि । तर, विगत ३ वर्षको अभ्यासले यो मर्म र नारालाई सम्बोधन गर्न सकेन । निर्वाचित जनप्रतिनिधिको व्यवहारले जनतामा निराशा र आक्रोश एकै पटक थोपरिदियो । त्यसका थुप्रै कारण छन् । ठाउँ विशेष र व्यक्ति विशेषमा आधारित केही कारण फरक देखिए पनि देशैभरका अधिकांश जनप्रतिनिधिको शैली भने मिल्दोजुल्दो छ ।

व्यवहारलाई मूल्यांकन गर्ने प्रमुख सूचक परिणाम हो । अनुहार र रङका आधारमा निचोड निकाल्नु न्यायोचित हुँदैन । कारण र परिणामबारे चर्चा गर्नु अघि हाम्रा जनप्रतिनिधिको केही व्यवहार नियालौं-

१. स्याङ्जाको गल्याङ नगरपालिकाका प्रमुखले गत साता फरक मत राख्ने एक युवालाई सार्वजनिक समारोहको मञ्चबाटै अपशब्द (अश्लील शब्द) प्रयोग गर्दै गाली गरे । नगर प्रमुखको गलत व्यवहार सच्याउन आग्रह गरेका ती युवालाई दिएको जवाफले नगर प्रमुख आँफै उदांगो भए । पूर्व शिक्षकको मुखबाट सार्वजनिक समारोहमा निस्केको बोलीले सबैलाई लज्जित बनायो ।

२. गत साउनमा सोही नगरपालिकाको वडा नम्बर ९ मा केही घर भत्किए, थुप्रै जोखिममा परे । प्राविधिक अध्ययनबिना नै निर्माण गरिएका सडकले पहिरोको जोखिम बढाएको छ । पहिरोको जोखिम कम गर्न नगरपालिकाकाले पीडितलाई त्रिपाल बाँड्न थाल्यो । तर नियम यस्तो बनाइयो कि एउटा त्रिपाल लिन नगरपालिका पुग्नुपर्ने र प्रमुखलाई नै भेट्नु पर्ने । वडा कार्यालयको सिफारिस होइन, स्थानीय पार्टी नेताको सिफारिस ।

३. गुल्मीको कालीगण्डकी गाउँपालिकाका युवाहरुले लकडाउनको उपयोग गर्दै गाउँमा चौतारो, मन्दिरसहित विश्रामस्थल बनाउन जुटे । आपसमै पैसा उठाएर आफ्नै श्रम र सीपको प्रयोग गरे । गर्दै जाँदा काम बढ्दै गयो । खर्च नपुग्ने भयो । वडाध्यक्ष र पालिका प्रमुखलाई गुहारे । सहयोग त परको कुरा, आश्वासन पनि पाएनन् । एउटै पार्टीका प्रतिनिधि अनि युवा । तर गुट फरक थियो । गुट नमिलेकै कारण पालिकाको नजर समेत नपाएपछि ती युवाहरुले विदेशमा रहेका अन्य युवालाई गुहारेर ५ लाख भन्दा बढीको काम पूरा गरे ।

यी त अति सामान्य तर प्रतिनिधिमूलक घटना हुन् । सागको मुठोमा कर लगाउने र पिर्कामा चढेर सलामी लिने कुरा त सामान्य भैसके । मान्छे हुर्किन ३ वर्षको अवधि छोटो होला तर राजनीतिमा यो निकै लामो समय हो । अभ्यासका लागि यो पर्याप्त अवधि हो । निर्माणका लागि यो यथेष्ट समय हो ।

संवैधानिक र कानुनी रुपले स्थानीय सरकार दोश्रो शक्तिशाली सरकार हो । संघीय सरकारपछि धेरै अधिकार यो सरकारमा नीहित छ । प्राकृतिक श्रोतको परिचालनदेखि न्यायिक अधिकारसमेत प्राप्त स्थानीय सरकार आँफै अलमलमा छ । असीमित अधिकारले थिचिएको छ ।

स्थानीय स्वायत्त शासन ऐन र विकेन्द्रीकरण ऐनको कार्यान्वयनमा देखिएको असफलताको बाइप्रोडक्ट हो संघियता । तर्क, दाबी र सैद्धान्तिक पक्ष जेसुकै भिडाए पनि उपरोक्त दुई ऐनको सफल कार्यान्वयन् भएको भए कुनै पनि आन्दोलनको बाहनामा संघीयताको जन्म हुने नै थिएन । यसो भन्दै गर्दा संघीयता अनावश्यक र व्यर्थ हो भन्ने निष्कर्ष यहाँ प्रस्तुत गर्न भने कदापि खोजिएको होइन । यहाँ त हाम्रा जनप्रतिनिधिको व्यवहार र उनीहरुको कारणले जनमानसमा परेको असर चित्रण गर्न खोजिएको हो । निर्वाचित जनप्रतिनिधिको कार्यशैली र जनताले भोग्नु परेको सास्तीको केही कारण बारे चर्चा गरौँ-

१. असीमित अधिकार : सीमित ज्ञान

संघियताको अवधारणा र सिद्धान्त नै अधिकार बाँडफाट हो । केन्द्रमा रहेको अधिकार गाउँसम्म पुर्‍याउनु नै यसको मर्म हो । सोही अवधारणा बमोजिम अधिकार प्रत्यायोजन गर्नु जायज हो ।

तर विगतमा सीमित अधिकार प्रयोग गरेका हाम्रा प्रतिनिधि अहिले असीमित अधिकारको भार बोकिरहेका छन । अधिकार सम्पन्न छौं भन्ने नाममा आफूसँग के के अधिकार छ र त्यसको सीमा कहाँसम्म हो भन्ने ज्ञान नहुँदा उनीहरु फुक्काफाल भएको देखिन्छन् । जस्तै : न्यायिक, प्राकृतिक श्रोतको उपयोग र बिक्री तथा कर निर्धारण ।

२. पद र शक्तिको दुरुपायोग : राजनीतिक प्रतिशोध

विशेषगरी पालिका प्रमुखहरु आफ्नो पदलाई जनताको प्रमुख सेवकको रुपमा भन्दा पनि मुख्य शक्तिशाली व्यक्तिको रुपमा प्रस्तुत गर्न उद्धत देखिन्छ । बहुमतको आडमा कार्यविधि बनाउने र कार्यविधिको नाममा अधिकार केन्द्रिकृत गर्ने देखिएको छ ।

भिन्न दलको उपाध्यक्ष र वडाध्यक्ष ‘झर्ला र खाउँला’ भन्ने अवस्थामा छन् । वडा कार्यालय सिफारिश अड्डा बनेका छन । एउटा त्रिपाल दिने अधिकार पनि वडाध्यक्षमा छैन । स्थानीय प्रहरी, प्रशासन र कर्मचारीलाई पनि आफू अनुकूल परिचालन गर्ने, नमाने तर्साउने र राजनीतिक लेपन लगाइदिने काम पनि उत्तिकै चलेको देखिन्छ ।

पालिका प्रमुखहरू प्राय: एक समूहको घेरामा रहन्छन् । कार्यालयमा रहँदा होस् वा कतै हिँड्दा अघि-पछि देखिने समूहका सदस्यहरुको खर्च प्रमूखहरुले व्यवस्थापन गर्छन् । ढोकामा देखिएकै भरमा हजार-पन्ध्र सय रुपैयाँ पाउँछन् । यो पैसा कहाँबाट आउँछ ? उत्तर सहज छ, पालिकाको आकस्मिक कोष । आकस्मिक कोषको रकम यसरी दुरुपायोग हुँदा पनि कोही बोल्न सक्दैनन् ।

३. आर्थिक अपारदर्शिता : भ्रष्टाचार र अनियमितता

अधिकांश पालिकाले यस वर्ष सभा नै नगरी बजेट बनाए । योजना छनौटमा जनताको सहभागिताको त कुरै छोडौं, निर्वाचित वडाध्यक्ष र सदस्यहरुको पनि सहभागिता हुन सकेन । कोरोनाको नाममा सभा गरिएन, आस्थाका आधारमा सहभागी गराइएन ।

त्यति मात्रै होइन, सार्वजनिक सुनुवाई पनि हुन सकेको छैन । चालु योजना, आवश्यकता र कार्यान्वयनको प्रकृया बारे जनसाधारण अन्जान छन् । पालिका प्रमुखको तजबिजीमा सिङ्गो पालिका चल्न वाध्य छ । कर्मचारीले अख्तियारको डरले रोक्न सकेका बाहेक प्रमुखको राजीखुसी चलेको छ । खुलेआम भन्छन् : हामीलाई नियन्त्रण गर्ने कानून त छैन, मान्छेले कसरी सक्लान् र !

४. श्रोतमा नियन्त्रण : निर्णयमा स्वेच्छाचारिता

क्षेत्र भित्रका अधिकांश प्राकृतिक श्रोत पालिकाको नियन्त्रणमा छन । त्यसको उपयोग मात्रै होइन दुरुपायोग समेत हुन थालेको छ । वन सम्पदा जोगिए पनि नदीजन्य श्रोतमा भने मनपरी देखिएको छ । टेण्डर आह्वान गरेर ठेक्का प्रणालीमा जानु पर्ने विधि पनि लत्याइएको छ । वर्षायाममा समेत नदी दोहन गरियो । प्रमुख जिल्ला अधिकारी मुकदर्शक भए । पहिले-पहिले सडकमा ढाँट तेर्स्याएजस्तो अहिले नदी, खोलामा पालिका प्रमुखले एकल ढाँट तेर्स्याउने काम चलेको छ ।

५. आकस्मिक कोषको दुरुपयोग : आसेपासेलाई पकेट खर्च

पालिका प्रमुखहरू प्राय: एक समूहको घेरामा रहन्छन् । कार्यालयमा रहँदा होस् वा कतै हिँड्दा अघि-पछि देखिने समूहका सदस्यहरुको खर्च प्रमूखहरुले व्यवस्थापन गर्छन् । ढोकामा देखिएकै भरमा हजार-पन्ध्र सय रुपैयाँ पाउँछन् । यो पैसा कहाँबाट आउँछ ? उत्तर सहज छ, पालिकाको आकस्मिक कोष । आकस्मिक कोषको रकम यसरी दुरुपायोग हुँदा पनि कोही बोल्न सक्दैनन् ।

संघियताको नाममा स्थापित प्रदेश सरकारको खासै भूमिका देखिएको छैन । अधिकार र कानून नै नहुँदा बेकम्मा बन्नु परेको उनीहरुको दाबी छ । त्यसैले त प्रदेश साम्सदहरु नामको लागि कुर्सी टेबल तोडफोडमा उत्रेका छन् । अधिकार नपाएकाको एकथरी बितण्डा छ भने असीमित अधिकार भएकाहरुको मनपरी चलेको छ ।

संघियता अभिशाप होइन, समयको माग हो । व्यवस्थित संघियता मुलुकको विकासका लागि उत्तम विधि हो । त्यसका लागि जनप्रतिनिधिको भूमिका अहम् हुन्छ । जनप्रतिनिधिको गैरजिम्मेवार व्यवहारले संघियता विरोधीहरूलाई बल पुर्याएको छ । अत: संघियता जोगाउने वा हटाउने विषय जनप्रतिनिधिको हातमा छ ।

महिला हिंसा र ‘म्याडोना’
  • सुदीप राई

काठमाडाैं, २० असाेज । चार वर्ष अघि, म काठमाडौंको एक स्कुलमा पढाउँथे । एकदिन स्कुलमा एकजना गुरुआमाले नौं कक्षामा अध्ययनरत एक छात्रा विद्यार्थीलाई हातमा समातेर तान्दै स्टाफ रुमभित्र ल्याइन् । आक्रोसित गुरुमाले ती छात्रालाई निकै कराइन् । लाजले रातो अनुहार लगाएकी छात्रा घोप्टो परेर ‘आइ एम् सरी म्याम’ भनिरहिन् । पछि छुट्टिने बेलामा थाहा भो– छात्रा विद्यार्थीले आफ्नो साथीलाई गम्लंग अङ्गालो हालेर ‘किस’ गर्दै बाई भनेकी रहिछिन् ।

त्यहीँ दृश्य देखेर गुरुमाले छात्रालाई स्टाफ रुमभित्र बोलाएर हप्की दप्की गरेकी रहेछिन् ।विद्यालय परिसरभित्रको कक्षाकोठामा अङ्गालो र किस गर्न अमर्यादित र विद्यार्थीलाई नसुहाउने तर्क थियो ती गुरुमाको । गुरुमाले ती छात्रालाई त्यसरी सम्झाउनु वा कराउनु स्वभाविकै थियो जबकि उनी विद्यायलयमा पालन गर्नुपर्ने नियमविपरीत थिईन् । तर, अचम्मको कुरा  के भइदियो भने गुरुमा उक्त छात्रालाई हरेक पल्टको गालीमा– ‘छोरी मान्छे भएर…’ भन्ने वाक्य दोहोर्याइरहेकी थिइन् ।

नेपाली समाजको नागरिक भएकोले त्यो घटनाले मलाई त्यति नै बेला त खासै छोएन । तर, जब आज म विश्वविद्यालयको एक विद्यार्थी भएर ‘फेमिनिस्ट लिटरेचर’ को टेक्स्टहरुमा घोत्लिरहँदा खुब सकसक अनि नमिठो लाग्छ । देब्रे र दाहिने दुवै दिमागलाई सोध्छु– जाबो अङ्गालो हालेर म्वाँइ खाँदै बाई भनेकोमा गाली र बेइज्जति भोगेकी ती इनोसेन्स छात्रा, केवल केटी हुनुले अमर्यादित ठहरिइन् । ती केटीको स्थानमा केटा (छात्र) भइदिएको भए ती गुरुमाले देखाउने स्वभाव कस्तो  हुन्थ्यो होला ? के यस्ता घटनाले नेपाली समाजको परिवेशमा महिलामाथि हुने हिंसा र अपराध हाम्रो साझा समस्या बनेको छैन र ?

मैले यो घटना किन पनि भनिरहेको छु भने, ‘छोरी’ भएर जन्म लिनु अभिशाप नै हो ? के नेपाली समाजमा छोरा मात्रै जन्माउनुपर्ने हो र, त्यसो हो भने भोलिको देशको कर्णाधार भनेर सिकाउने विद्यालयकी गुरुमाबाटै ‘छोरी भएर..’ किन सिकाइन्छ ? ती गुरुमाले आफ्ना सन्तानलाई के पाठ सिकाउँदी हुन् ! उनी कुन अवस्थामा घरमा बस्दि हुन्, सायद उनको श्रीमान अनि परिवारले पनि ‘छोरी मान्छे भएर..’ भन्ने पाठ नै दिनरात रटाउँदो हो । यो माथिको घट्नाले त्यहिँ चित्रण गर्छ, छोरी भएर हुर्किनु र त्यसपछि समाजमा सामना गर्नुपर्ने चुनौती कति रहेछ ।

स्त्री भएकै कारण अरुबाट भिन्न ब्यवहार, उपेक्षा र हेय प्रतिक्रिया वास्तवमा नै निन्दनिय हो । भौतिक रुपमा एक पुरुष हुनाको नाताले मैले बनाएको
संसार प्रतिको धारणा मेरी बहिनीले देखेको वा बुझेको संसारभन्दा पक्कै पनि बेग्लै हुन्छ होला । म कहिलेकाहीँ बहिनीलाई भन्ने गर्छु, ‘बाटोमा वा कतै तिमीलाई कसैले दुर्व्यवहार गर्यो भने त्यसको बाबजुद पछि हट्ने होइन, जमेर थप्पड हान्नु ।’ बहिनीले निर्धक्क ‘हुन्छ’ त भन्छ तर मलाई थाहा छ– ऊ झगडा त के अझैँ मैले देख्ने गरी आफ्नो ‘अन्डरवेर’सम्म खुल्ला ठाउँमा सुकाउँदैन वा मैले देख्ने ठाँउमा आफ्नो स्यानिटरी प्याड राख्न समेत हिच्कीच्याउँछ ।

मैले बल्ल यो बुझिरहेको छु, त्यो त मैले मेरी बहिनीमाथि मैले गरिरहेको एक प्रकारको हिंसा नै रहेछ । अझ भनौँ, मनोबैज्ञानिक दमन वा हिंसा । मैले बहिनीलाई त्यसरी हौसला दिँदा उसलाई असहजपन भएको रहेछ, जानी नजानि । थाहै नपाई उसलाई मैले अपमान र बेवास्ता पो गरिरहेको रहेछु । जबकि बाटोमा वा कतै तँमाथि जाइलाग्नेलाई तह लगाउनु त्यहिँ भनिरहँदा मैले उसलाई कहिल्यै पनि दुईवटा स्यानिटरी प्याड किनेर दिने चेष्टा गरिने ।जुन दाहित्व मैले निर्वाह गर्नुपर्थ्याे ।

बन्दुकको उत्तर फूलले होइन बन्दुकले नै दिनुपर्छ भनेझैँ भौतिक आक्रणमाथि जाइ लाग्नेलाई त्यहिँ उत्तर फर्काउनुपर्छ भन्ने मैले यो दायित्व कहिल्यै निर्वाह गरिने । मैले बहिनीलाई भौतिक आक्रमणको जवाफभन्दा यतातिर सहजपन बनाईदिएर दाई हुनाको दायित्व र जिम्मेवारी पूरा गरिदिनुपर्थ्याे । तर, म जस्ता लाखौँ दाजुहरुले आफ्ना बहिनीहरुलाई पुरुष हैकमवादी सोँच थोपर्दछ र, महिला हिंसाले जन्म लिइदिन्छ, थाहै नपाइ ।

कयौपटक मैले सुनेको र देखेको छु, मेरो हाइस्कुलको सामाजिक शिक्षकले ‘छोरी मान्छेको घाँटीमा रुद्रघन्टी हुँदैन, त्यसकारण पनि कुनै कुरा मनमा राख्न सक्दैनन् अनि ओकलिहाल्छन्,’ भन्नुभएको । यो प्रसंगबाट पनि प्रष्टिन्छ किन हामिले सामाजिक रुपमा आफ्नै छोरी, चेली, बहिनीहरुलाई कसरी हेरिरहेको रहेछौँ भन्ने ।

मैले महिला हिंसासम्बन्धि केही घटनाहरु देखे तर, मैले निन्दा र विरोध गर्न सकिनँ । सार्वजनिक साधनमा यात्रा गर्दा नजानिदो पाराले नजिकै बस्ने राम्री केटीको शरिर सुम्सुमाएको किस्सा सुनाउने मेरो साथीभाइलाई सर्तक कहिले गराइन् । क्याम्पसमा आफ्नो छात्रा सहपाठीको स्तनको फोटो खिच्न खोज्ने मेरा साथीहरुलाई सम्झाउन मैले जरुरी ठानिनँ । सामूहिक फोटो खिच्दा आफ्नो छात्रा सहपाठीको हिपमा हात राख्ने साथीको ध्यानलाई भंग गर्न सकिन । चुप लागेर बसिदिएँ । हुुन त ‘पोथी बास्यो भने धुरी कटाउनु पर्छ’ भन्ने कठोर संस्कारबाट हुर्किएर आएको मेरो बबुरा मस्तिष्कले यसविरुद्ध उत्रने आँट पनि गरोस् कसरी ?

यी सबै नहिच्किच्याइ किन भनिरहेको छु भने महिलामाथि हुने कुनै पनि प्रकारको हिंसामा सरिक नभए पनि म ती तमाम् गतिविधिहरु हेरेर बस्छु भने त्यो आफैँ हिंसामा संलग्न भए जति भएन र ? सोध्छु आफैँल आफैँलाई, ‘मजस्ता केटाहरु जो हिंसामै नउत्रिएर यसरी नै मौन बसी हिंसामा थप बल दिइरहेछन् ।’

महिला हिंसाका समाचारले पत्रिकाको फ्रन्ट भरिएको देख्छु । र, मैले पढ्ने विश्वविद्यालयको अंग्रेजी पाठ्यक्रमको ‘वुमन स्टडी’ का टेक्स्टहरु झलझली आँखामा नाच्न थाल्छन् । त्यो टेक्सटमा पुरुषसरह नै सशक्ति ढंगमा उत्राइने महिला मैले बाँचिरहेको समाजमा फरक प्रकृतीको पाउँछु । जबकि कक्षाकोठाभित्र ‘महिला पुरुषभन्दा के मा कमी छे’ भनेर मलाई अकमक्क बनाउने सहपाठी केटी साथी बाहिर आएपछि झोक्रिएको देख्छु । खै किन होला ?

समाज र मैले पढ्नुपर्ने ‘टेक्स्ट’ बीचको भिन्नताहरु केलाउँछु । धमिलो पानीमा माछा देखेझैँ यिनीहरुबीचको केही भिन्नता छुट्याउन थालेको छु । विस्तारै आफैँ प्रति आलोचनात्मक हुन खोजिरहेको छु । यद्यपि, महिला हिंसामा म आफैँ गलत छु भनेर भन्न सक्ने भएको छु । र, विश्वविद्यालयको विद्यार्थी भएर के गर्नु सामाजिक हिंसालाई बुझ्ने ल्याकत मसँग कहाँ रहेछ ।

चिया गफमा मेरा सहपाठीहरु भन्ने गर्छन्– सतीपर्था र दास प्रथा भोगेर आएको हाम्रो समाज आजको उन्मुक्त पुस्तासम्म आइपुग्नु निकै ठूलो उपलब्धी हो । तर, मलाई त्यस्तो लाग्दैन । के नेपाली समाजको सन्दर्भमा महिला उन्मुक्त छ भनेर दाबी गर्ने हामी उहीँ एकलकाँटे र बन्द समाजको समर्थक छैनौँ र ? हिजोका दिनहरुमा महिलाहरुले छोरा  नजन्माउदा घरबाट खेदिनुपर्थ्याे । यतिसम्म गरिन्थ्यो कि दीर्घ रोगी वा धेरै बोलेमा समेत पुरुषले पारपाचुुके गर्न मान्यता थियो ।

होला आज त्यो दृश्यमा केही फेरबदल भएको छ तर, महिला पुरुषको केवल एउटा हिस्सा हो भनेर सोच्ने र चिन्तन गर्ने विचार बद्लिएको छैन ।
साथीहरुले यो पनि भन्छन्– महिलामाथि मात्र हिंसा हुने देख्नेले पुरुष माथि हुने हिंसाचाहिँ के हो त उसोभए ? महिलाबाट महिलामाथि हुने हिंसाचाहिँ छैनन् र ? साथीहरुले यस्ता तमाम प्रश्न गर्छन् । यसबारे कुनै दिन गजबले लेख्ने नै छु । तर, महिला हिंसा नेपाली समाजको संरचनामा भएको संस्थागत हिंसा हो । र, समानताको खोजीमा महिला अधिकार भन्ने आवाज पुरुषमाथि घृणा थुर्पानु होइन । यो त सम्मान, सभ्य र सुन्दर बनाउने यात्राको आरम्भ हो ।

आफ्ना कुराहरु बिट मार्नुअघि फेरी नौ कक्षामा पढ्ने ती छात्राकै प्रसंग उप्काउन चाहन्छु । गुरुमाबाट त्यसरी हप्कीदप्की खाएकी छात्रा अहिले आजकाल मोडलिङ गर्दिरहिछिन्, सोच्छु–उनलाई आजकल त्यो पूरानो घटनाको याद आउँछ कि आउँदैन होला ? एकदिन भेटेर सोध्न
मन छ ।

अन्तमा म्याडोनाको भाषामा, ‘म प्रतिस्पर्धी र महत्वकांक्षी छु र मलाई ठ्याक्कै थाहा छ, म जीवनमा के चाहन्छु । यदि यसो हुँदा मलाई कसैले ‘बाइफाली आइमाई’ देख्छन् भने, त्यो उनीहरुको समस्या हो । म यसमा आफ्नो समय बर्बाद गर्दिन ।’ त्यसैले त मलाई म्याडोना निकै मन पर्छ ।

filter_none सबै अपडेट
Copyright © 2018 All rights reserved by NBC.
Designed by appharu.com